Çölyak hastalığı ile İlgili Sıkça Sorulan Sorular

Çölyak hastaları gluten içermeyen tüm yiyecekleri yiyebilir ve ürünleri kullanabilir.

Bunlar şu şekilde listelenmesi yapılır:

Meyve ve sebze çeşitleri

  • Et, balık, tavuk (una bulanmamış, marine edilmemiş)
  • Süt, yumurta, peynir, yoğurt, tereyağı, bal (içerikleri okunmalı)
  • Zeytin, zeytinyağı, ayçiçeği, mısır Fındık, badem, ceviz, leblebi
  • Dondurma (ürünün içeriği okunmalı)
  • Mısır unu, patates, patates unu, pirinç unu
  • Fasulye, bezelye, barbunya, soya fasulyesi, nohut, mercimek, pirinç, kara buğday

Çölyak ürünlerini satan yerler Türkiye'de artık yaygınlaştığı için bu ürünlere ulaşmak artık daha kolaydır.

Sindirim sistemiyle ilgili belirtiler gluten alerjisinin en sık belirtilerindendir. Gluten alerjisini teşhişi şu testlerle konulur. Kan testi ve bağırsaktan parça alarak. Aynı zamanda gluten içeren yiyeceklerin tüketilmesi bırakıldığında rahatlama ve klinik belirtilerin ortadan kalkmasıyla da konulur.

Ayrıca gluten alerjisi geçmeyen bir rahatsızlıktır.

Çölyak hastaları glutenle karşılaştıkları zaman klinik bulgu verirler. Bu klinik bulgular bu hastalığa özgü olmadığı için öncelikle şüphelenilmesi lazım ardından kan testleri, genetik testler ve bağırsak iç duvarından parça almak  ile kesin tanıya gidilir.

Bazı durumlar da tedaviden tanıya gidildiği zaman olur. Mesela hastaya glutenden eksik diyet verilir ve hastanın şikayetleri geçerse büyük ihtimalle çölyak hastasıdır.

Çölyak hastaları gluten içeren hiçbir yiyeceği yiyemez ve gluten içeren hiçbir ürünü kullanamaz.

Bunların başında çavdar, buğday, arpa gelir ve yulafta da az bir miktar bulunur.

Aynı zamanda soslu kuruyemişler, çorba ve harçları, sirke, bulgur, makarna, erişte, kahvaltılık gevrek, kurabiye, bisküvi, kraker, pasta, kek, turta, pide, lavaş, cips, et suyu, işlenmiş et, baharat karışımları, sakız gluten içerdiklerinden dolayı çölyak hastalığına iyi gelmezler.

Aynı zamanda bazı kozmetik ürünlerde, diş macunlarında, şampuanlarda da gluten bulunduğundan dolayı bu ürünleri kullanırken dikkat etmek gerekir.

Ülkemizde engelli olup engelliye sağlanan haklardan yararlanabilmek için belli bir engellilik oranı olması lazımdır. Türkiye’de bu oran %40’dır. Çölyak hastalarında ise doktorlar tarafından verilen engellilik oranı %25'dir. Bu yüzden çölyak hastaları ülkemizde engelli statüsünde sayılmaz.

Çölyak hastalığının kesin tanısı ince bağırsağın iç duvarından alınan parçayla konulur ama şuan ki teknolojiyle kanda ki çölyak antikorunu saptamak çok daha kolaydır. Bunun için eczanelerde çölyak testi preparatları satılır 

Satılmasına izin verilen yerlerde preparat satın alınır. İçinde karışım bulunan bir tüpün içine parmağımızdan alınan bir damla kan damlatılır. Kan karışımla iyice karışması gerekir. Tüpün içinde ki karışım ve kan karıştıktan sonra renk değişikliği olur. Koyulaşan karışım test preparatının üstünde ki hazneye damlatılır, bir süre bekletilir preparatın üzerinde iki çizgi olması demek kanda IgA antikorlarının eşlik ettiği çölyak hastalığını işaret eder. Ayrıca çölyak testi aç karna yapılmalıdır.

Çölyak kan testi kolay bir test olduğu için aynı gün sonuçları çıkar.

Kesin tanı ve tedavi için bir gastroenteroloji doktoruna başvurmak gerekir.

Çölyak kan testinin negatif gelmesi o kişinin çölyak hastası olmadığını gösterir, ama bu durum çokta güvenilir değildir, çünkü bazı durumlarda yanlış sonuçlar çıkabilir. Bu yanlış sonuçlar şu şekilde sıralanmaktadır:

Eğer hasta 2 haftadır çölyak diyetine başlamışsa test yanlış olur ve negatif sonuç verir. 

Hastada farklı nedenlerden dolayı IgA eksikliği varsa ve çölyak testi bu değeri ölçüyorsa yanlış sonuç verir.

Hastalık hafif şiddetliyse antikor düzeyi düşük olma ihtimali vardır.

İki yaşından küçüklerde kan testi yanlış sonuç verme ihtimali vardır.

Testlerin hassasiyeti %92-94’tür, ama %8’lik kısım yanlış negatif sonuç verme ihtimali vardır.

Çölyak hastalığı ile İlgili Makeleler

Çölyak Hastalığı

Çölyak hastalığı, vücudun savunma mekanizmasının glutene karşı gösterdiği ömür boyu süren alerjik bir hassasiyet olup, tedavisinin en önemli noktası gluten içeren tüm gıdaları ve ürünleri beslenmeden çıkartmaktır.

makaleyi incele