Hipotiroidi

Hipotiroidi hastalığı, tiroid hormonun az salgılanması sonucu oluşan bir hastalık olup ilaç tedavisiyle takip altına alınabilen ömür boyu süren bir hastalıktır.

Hipotiroidi Hastalığı Nedir?

Tiroid bezi boyun bölgesinde erkeklerde kadınlardan daha belirgin olan ve adem elması olarak bilinen kıkırdağın altında yerleşmiştir. Yemek borusunun etrafına yerleşmiş 2 lobdan oluşur.

Tiroid bezinden salgılanan hormonlar insan vücudunda metabolizmanın düzenlenmesinde ve neredeyse her organın enerjisinin sağlanmasında görevlidir. Tiroid bezi bu hormonları üretir, depolar ve gerekli durumlarda kana salgılar. Az veya çok salgılanması durumunda metabolizmada değişiklik meydana gelir.

Diğer hormon salgılayan bezler gibi tiroid bezide hipofiz ve hipotalamus denilen beynin üt merkezlerince kontrol edilir. Hipotalamustan salgılanan TRH hormonu hipofiz bezini uyararak TSH (tiroid uyarıcı hormon)  salgılanmasına, o da tiroid bezini  uyararak tiroid hormon salgılanmasına neden olur.

Hipotiroidi hastalığı tiroid bezinin az çalışmasına bağlı gelişen tiroid hormon salgılanmasında azalma durumudur. Kadınlarda erkeklerden 4 kat daha fazla görülmektedir. Kesin bir kanıt olmamakla birlikte bu durumda östrojen ve progesteronun etkili olabileceği düşünülmüştür. Her yaşta görülebilmekle  özellikle 60 yaş üstü kişilerde sıklığı artmıştır.

Tiroid  bezinde hasar sonucu bezin yetersiz çalışmasına  bağlı hormon salgılanması primer hipotiroidi, tiroid bezi normal olduğu halde hipofiz bezinden salgılanan TSH hormonunun yetersizliğine bağlı tiroid bezinin uyarılamamasına bağlı hipotiroidi sekonder hipotiroidi, en üst merkez olan hipotalamustan salgılanan TRH eksikliğine bağlı gelişen hipotiroidiye de tersiyer hipotiroidi denir. Sekonder ve tersiyer hipertiroidi santral sinir sistemi kaynaklı olduğu için bu alt türlere santral hipotiroidi de denir.

Primer hipertiroidi başlığı altında en sık bir otoimmun hastalık olan Hashimoto tiroiditi görülür. En sık 30-50 yaş arası kadınlarda görülmektedir. 

Subklinik hipotiroidi kan değerlerinde T4 denilen tiroid hormonu henüz düşmeden, aynı zamanda bir tarama testi olan TSH (tiroid uyarıcı hormon) değerinin yüksek saptanmasıdır.  Kadınların %7 erkeklerin %3’ünde görülmekle birlikte çalışmalarda toplumun ortalama %4-15 inde görüldüğü bildirilmiştir. Primer hipotiroidinin tüm nedenleri subklinik hipotiroidiye de sebep olabilmektedir. Subklinik hipotiroidide primer hipotiroididen farklı olarak herhangi bir bulgu veya belirtiye saptanmaz. Subklinik hipotiroidi tanısı koymak için 1-3 ay içinde test tekrarlanmalıdır.

Yeni doğan bebeklerde görülen en sık hormon bozukluğu da hipotiroidinin bir alt sınıfı olan Konjenital hipotiroididir.  Bu durum geçici veya kalıcı olabilir. Ülkemizde geçici konjenital hipotiroidi daha sık görülmekle birlikte en sık sebebi iyot eksikliğidir ve tarama kapsamındadır.  Tarama primer hipotiroidiye yöneliktir, santral hipotiroidi saptanamaz. Yenidoğan döneminde belirti veren bebeklerde en sık çok uyuma, emme güçlükleri, kabızlık, uzamış sarılık, kaba yüz görünümü ve kalın sesle ağlama fark edilir.

Kalıcı konjenital hipotiroidi nedenleri arasında santral hipotiroidi, tiroid bezinin gelişiminde veya hormon üretiminde bozukluk sayılabilir.

Hipotiroidi Belirtileri Nelerdir?

Önceleri  halsizlik ve  yorgunluk izlenirken, ilerleyen zamanlarda metabolizmada yavaşlama sonucu vücutta bir çok değişik belirti ortaya çıkar. Bunlar :

  • Çabuk yorulma
  • İştah azalmasına rağmen kilo alımı

Hipotiroidide metabolizmada yavaşlama sonucu alınan karbonhidratların sindirimi ve kandan hücreye geçmesi zorlaşır, yaklaşık %15lik bir kilo artışı gözlenir. Vücut  bunu önlemek amacıyla daha fazla insülin salgılar ve kanda ölçülen insülin miktarı artar. İlerleyen dönemde insülin direnci gelişir bu da kilo vermede zorluğa neden olur

  • Kabızlık
  • Kolesterol düzeyinde artış
  • Ciltte kuruma, sararma, solukluk
  • Saç dökülmesi
  • Özellikle el ve ayaklarda olmak üzere ödem
  • Göz çevresini saran yağ ve kas dokusunda ödem ve şişmeye bağlı şaşılık, göz kapağının açıkta kalması ve daha çok hipertiroidide görülen gözün öne fırlaması
  • Gözlerde sararma
  • Terlemede azalma
  • Seste kabalaşma, ses kısıklığı
  • Vücut sıcaklığında azalma, üşüme, soğuğa tahammülsüzlük
  • Kalp hızında yavaşlama
  • Hareketlerde yavaşlama, denge kaybı
  • Kas – eklem ağrısı
  • Tırnaklarda renk ve şekil değişikliği
  • İşitmede azalma
  • Unutkanlık, dikkatte azalma
  • Depresyon hali
  • Libido azalması
  • Ergenlikte gecikme
  • Kadınlarda adet görmede azalma ya da adet görememe (amenore) şeklinde sıralanabilir.

Hipotiroidi Nedenleri Nelerdir?

Kişinin bağışıklık sistemi vücuda giren virus, bakteri ve  yabancı hücrelerle savaşır. Bazı durumlarda vücut kendi normal hücrelerini yabancı olarak algılar ve kendi hücresine karşı antikor üretir, bu da dokuda harabiyete neden olur. Vücudun verdiği bu yanıta otoimmün yanıt, sonucunda gelişen hastalıklara otoimmun hastalık denir.

Hipotiroidi  bağışıklık sisteminin tiroid bezini yabancı olarak görüp beze saldırması sonucu gelişen bir otoimmün hastalıktır.. Bu durumlar içinde en sık görüleni tiroidin uzun süreli iltihabı olarak bilinen Hashimoto tiroiditidir.

Otoimmun durumlar dışında gebelik, viral ya da bakteriyel enfeksiyonlarda tiroiditte (tiroid iltihaplanması) neden olabilmektedir.

Hipertiroidisi olan hastalarda  uygulanan tiroid hormonunu normal düzeye getirmeye yönelik tedavinin yan etkisi olarak hipotiroidi gelişebilmektedir. Bu tedavi ilaç tedavisi olabileceği gibi, radyoaktif iyot tedavisi, tiroid bezinin bir bölümünün ya da tamamının çıkarılması olabilmektedir.

Tiroid hormon yapımı için gerekli olan iyotun alımında yetersizlik hipotiroidiye neden olabilmektedir. İyot deniz ürünleri, iyottan zengin toprakta yetişen ürünler ve iyotlu tuzda mevcuttur. İyotun eksikliği hormon üretiminde azalma yapmakla birlikte aşırı iyot tüketimi de hipotiroidinin şiddetlenmesine neden olabilmektedir.

Otoimmun bir hastalık olduğu için kişide görülen diğer otoimmun hastalıklarla (tip 1 diyabet, vitiligo, çölyak, b12 eksikliği, böbrek üstü bezi yetmezliği, lupus vb) birlikteliği veya bu hastalıkların hipotiroidi gelişimine yol açması görülebilir. Ayrıca aile hikayesi olması da bu hastalıklar açısından risk faktörüdür.

Hipofiz bezi hastalıkları, hipofizin tümörleri,  hipofiz ameliyatı sonrası , baş boyun kanserleri nedeniyle yapılan radyoterapi gibi durumlarda yetersiz hipofiz hormonu üretimine bağlı gelişen santral hipotiroidi beklenen bir durumdur.

Kalıcı  konjenital hipotiroidinin en sık sebebi tiroid bezinin  anne karnından itibaren gelişiminde bozukluktur. Kızlarda erkeklerden iki kat fazla görülmektedir. Bu gelişim bozuklukları içinde en sık görüleni ise tiroid bezinin normal yerinden farklı bir yere yerleşmesidir (ektopik tiroid) , genellikle dil kökünde yerleşir.

Tiroid bezinin tam veya kısmi yokluğu, tiroid hormon sentezinde bozukluk da konjenital hipotiroidinin diğer nedenlerindendir. Akraba evliliği olan ailelerde daha sık gözlenir.

Kalp hastalıklarının tedavisinde kullanılan amiodaron ya da duygu durum bozuklukları tedavisinde kullanılan lityum ve  daha birçok ilaç tiroid bezinden hormon üretimini engelleyebilmektedir.

Hipotiroidi Teşhisi

Her hastalığın tanısı gibi hipotiroidide de uygun bir öykü alımı ve fizik muayene yapılır. Kişinin kullandığı ilaçlar, varsa ek hastalıkları sorgulanır. Kilo ve tansiyon ölçümü yapılmalıdır. Fizik muayenede ciltte ve tırnaklarda renk değişikliği, kalp atışında yavaşlama, reflekslerde zayıflık, dilde büyüme gözlenebilir. Her hastada olmamakla birlikte “guatr” olarak bilinen tiroidde şişkinlik, belirginleşme görülebilir. 

Klinik belirtileri  olan hastalarda tiroid fonksiyon testleri (tsh, t4,t3) bakılır. Tarama testi olarak da kullanılan TSH ilk test olmalıdır. TSH hormonu hipofiz bezinden salgılanır ve tiroid bezinin hormon salgılamasını denetler. Hormon azlığında tiroid bezinin uyarılmasını arttırmak için TSH miktarı artar ve kanda yüksek saptanır. Hastalığın başlarında T4 hormonu normal ölçülebilir (subklinik hipotiroidi) fakat hastalık ilerledikçe  kanda düşüklüğü tespit edilir. 

Primer hipotiroidide T4 düşük, TSH yüksek saptanır.

Sekonder hipotiroidide T4 düşük saptanırken, TSH’ta yükseklik beklenmez, normal veya düşüktür.

Subklinik hipotiroidide sadece TSH yüksekliği saptanır, tiroid hormonlarında yükseklik saptanmaz. Fakat yeni başlamış primer hipotiroididen ayrım yapılması için 1-3 ay içinde test tekrarı yapılmalıdır.

Hashimotoya yönelik tiroid bezine karşı vücudun ürettiği antikorların (antitiroidperoksidaz - antiTPO) ölçümü yapılabilir. Yapılacak USG (ultrasonografi) Hashimotoya yönelik bulgular verebilir. Bunlar: damarlanmada artış, ekojenitede azalma (daha siyah görünüm), nodül saptanması vb.

USG de nodül saptanması durumunda kanser şüphesi varsa, daha önceden iyi huylu olduğu saptanan nodülde büyüme varsa, tiroid ilacı kullanımına rağmen büyümesi devam eden ya da yeni oluşan nodüllerde, 4 cm’den büyük nodüllerde usg eşliğinde biyopsi yapılır.

Diğer bir görüntüleme yöntemi olarak sintigrafi kullanılmaktadır. Tiroid bezinin fonksiyon ve lokalizasyonu hakkında bilgi verir. Özellikle yenidoğanlarda konjenital hipotiroidi nedenlerinden olan tiroid bezi yokluğu, farklı yerde yerleşme hali, tiroidin az çalışması gibi durumları belirlemede en geçerli testlerdir.

Hipotiroidi Tedavisi

Hormon eksikliği nedeniyle dışarıdan ağız yoluyla kullanılacak tablet şeklinde tiroid hormonu verilir. Yaklaşık iki hafta içinde hastanın şikayetleri geriler. İlaç düşük dozda başlanır TSH hormonu aralıklı ölçümler doğrultusunda normale gelene kadar artırılarak devam edilir. Doz ayarlaması yapıldıktan sonra 6 ayda bir ya da yıllık olarak kontrol ölçüm yapılır. Tedavi genellikle ömür boyu devam eder.

Tiroid ilaçlarının etkisi alınma zamanı ve birlikte alındığı ilaç / besinlerle değişmektedir. Tam etki için sabah aç karnına alınmalıdır. Aç karnına kullanılan başka ilaç kullanılıyor ise yine ilk kullanılacak ilaç tiroid ilacı olmalıdır. Kahvaltı veya diğer ilaçlarla arasında en az 30 dk bulunmalıdır. Aç karnına, kahvaltıdan en az 30 dakika önce ve tek başına içilmelidir.

Hipotiroidi Tedavi Edilmezse

Tiroid hormonu vücuttaki hemen her organı etkilemektedir. Tedavi edilmediği takdirde metabolizmada yavaşlama ve tüm sistemlerde yavaşlama hipertiroidi zararlarındandır.

Tiroidin daha fazla uyarılmasına bağlı guatr olarak bilinen tiroidde büyüme meydana gelir. Hücrelerin bir kısmının ya da tamamının büyümesine bağlı olarak nodüler ya da nodülsüz guatr olarak adlandırılır. Başlangıçta ele gelen şişlik dışında bir rahatsızlık olmasa da büyüme ilerledikçe solunum sıkıntısı ve yutma güçlüğü gelişebilmektedir.

Kalp hızında, kalbi saran zarın çevresinde sıvı toplanması (perikardiyal efüzyon), ritim bozukluğu gözlenir. 

Orta kulakta sıvı birikimine bağlı ağrı, işitme kaybı görülebilir.

El bileğinde sinir sıkışmasına bağlı karpal tünel sendromu, kol ve bacaklarda ağrı - uyuşma- karıncalanma, ses tellerinde ödeme bağlı ses kısıklığı, konuşmada ve nefes almada güçlük görülebilir.

Sıklıkla demir eksikliği anemisi, b12 eksikliği anemisi gelişebilir.

Tiroid hormonunun kolesterolün kandan dokulara taşınmasında da dolaylı etkisi bulunmasından, hipotiroidi durumunda kolesterol yüksekliği gözlenir. Bu durum eş zamanlı olarak kalp damar hastalıklarına neden olur.

Kadınlarda amenore ve kısırlığa neden olabilmektedir.

Uzun süre tedavi edilmeyen hipotiroidi hastalarında “miksödem” denilen  nadir fakat hayatı tehdit eden bir durum görülebilmektedir. Soğuğa tahammülsüzlük, uyuşukluk gibi hafif belirtilerin yanında bilinç bozukluğu gibi ciddi sorunlar görülür. Hipotiroidisi olan hastalarda madde kullanımı, enfeksiyon, uykusuzluk, stres faktörleri miksödem komasını tetiklemektedir.

Hipotiroidiye Ne İyi Gelir?

Hipotiroidi ile birlikte çoğu zaman insülin hormonu direnci izlenebilmektedir. Bu durumu azaltmak için yapılabilecek en önemli adım karbonhidrat tüketimini azaltmaktır. 

İyot eksikliğini önlemeye yönelik yemeklerde iyotlu tuz kullanımı, balık vb deniz ürünleri tüketimi, süt ve yumurta gibi iyottan zengin besinlerin tüketimi yeterlidir. Diyetle vücudun ihtiyacı olan iyot miktarı yeterince karşılanabilmektedir, ek iyot takviyesine gerek yoktur. 

Selenyumun tiroid hormonlarının vücutta aktive olmasında yardımcı olduğu ve antioksidan özelliği ile zararlı moleküllerin tiroid bezinde hasara yol açmasını önlediği gösterilmiştir. Selenyum açısından zengin besinler arasında yumurta, baklagiller, ton balığı ve sardalya gibi besinler sayılabilir.

Hipotiroidiye Ne İyi Gelmez?

İyot eksikliği gibi iyot fazlalığı da tehlikelidir. Aşırı miktarda iyot tüketimi tiroid bezine hasar vermekle beraber hipotiroidi semptomlarını şiddetlendirebilir.

Tiroid hastalarının guatrojenik gıda denilen tiroidde büyümeye neden olabilecek lahana, brokoli, karnabahar, turp gibi sebzelerin   tüketiminde dikkatli olmaları gerekmektedir.

Hipotiroidi İlaçları

Hipotiroidizmde tiroid hormonu olan T4’ün (tiroksin) sentetik hali olan levotiroksin sodyum (euthyrox, Levotiron) kullanılır. Sabahları aç karnına ve günde tek tablet olarak kullanılır.Diğer bir tiroid hormonu olan T3’ün de liyotironin sodyum (tiromel) adında sentetik formu mevcuttur fakat hem yan etkisi daha fazla olduğu hem de günde birkaç kez alınması gerektiği için kullanılmamaktadır.

Liyotriks (Bitiron), tiroid bezinin doğal salgısını taklit ederek hazırlanmış levotiroksin ve liyotiroksinin karışımından oluşur.

Bu ilaçlar eksik olan tiroid hormonunu yerine koyar ve tiroid hormonunun etkilerini yapar. Bazal metabolizmayı artırır. Kolesterolun hücrelere alınmasını sağlayarak kolesterolü azaltır. Yağ yakımını ve protein sentezini arttırır. Kemik yapımını arttırır.

Hipotiroidi Ameliyatı

Tiroid hastalıklarında ameliyat daha çok hipertiroidi denilen tiroid bezinin fazla çalıştığı durumlarda ya da tiroid kanserlerinde uygulanır. Tiroid nodülü olan hastalarda yapılan biyopside kanser şüphesi varlığında ameliyat uygulanır. Herhangi belirtisi olmayan hastalarda büyüyen tiroid sonucu nefes darlığı gelişmesi durumu dışında hipotiroidide ameliyat uygulanmaz. Ameliyat uygulanan hastalarda tiroid hormonu, kan kalsiyum seviyesi takibi yapılmalıdır. Ameliyattan sonra her hastaya tiroid hormon tedavisi verilir.

Gebelikte Hipotiroidi

Tiroid hastalığı bulunan kadınlarda sağlıklı bir gebelik dönemi görülebileceği gibi, önceden sağlıklı kadınlarda hamilelik sırası veya sonrasında hipotiroidizm gelişebilir. Sağlıklı kişilerdekine benzer şekilde vücudun kendi tiroid bezine karşı antikor üretmesi sonucu gelişir. Gebede tedavi edilmediği takdirde:

  • Kansızlık
  • Preeklampsi
  • Bebekte gelişim problemleri
  • Düşük doğum ağırlığı
  • Erken doğum
  • Ölü doğum
  • Düşük

Gebelik sırasında hipotiroidizm sıklığı aşikâr hipotiroidizm için %0,3-0,5 ve subklinik hipotiroidizm için %2-3 olarak bildirilmektedir. İyot kullanımı yeterli bölgede gebelikte hipotiroidizmin en sık nedeni otoimmun tiroid hastalığıdır. Hastalığın gebelikteki belirtileri gebe olmayan hastalarla benzerdir. Belirti olsun olmasın her gebe tiroid hastalıkları yönünden değerlendirilmelidir.

Bebeklerde Hipotiroidi

Bebeklerin bazılarında tiroid bezi doğuştan yoktur ya da hormon üretiminde kusur vardır. Bu bebekler doğumda normal izlenir fakat erken teşhis koyup tedavi edilemezse zeka geriliği başta olmak üzere birçok gelişim geriliğine sebep olur. Hipotiroidi bebek ve çocuklarda önlenebilir zeka geriliğinin en sık sebebidir.

Bebeklerde hipotiroidinin belirtisi olarak cilt ve gözlerde sararma, büyük dil, nefes almada zorluk, kısık sesle ağlama, göbek fıtığı görülebilir.

Çocuklarda Hipotiroidi

Çocuklarda hipotiroidi belirtileri erişkinlerle benzerdir. Farklı olarak gözlenebilen belirtiler arasında

  • Büyüme gelişme geriliği
  • Büyüme hızında yavaşlama
  • Diş çıkarmada gecikme
  • Ergenlikte gecikme durumları yapılabilmektedir.

Hipotiroidi için Hangi Doktora Gidilmeli?

Konuyla ilgilenen esas bölüm iç hastalıklarının bir alt dalı olan endokrinoloji bölümüdür. Nodül varlığında Tiroit nodüllerinin değerlendirilmesinde Endokrinoloji, Radyoloji, Nükleer tıp ve Patoloji üniteleri cerrahi ekip ile birlikte çalışmaktadır

Ciltte kuruluk, solukluk, geçmeyen yorgunluk hali, seste boğuklaşma ve diğer hipotiroidi belirtilerinin varlığında doktorunuza başvurmalısınız.

Hipotiroidi tanısı konduysa ve tedavi alıyorsanız yıllık ya da doktorunuzun belirlediği aralıklarla takibinizi yaptırmalısınız.

 Ayrıca aşağıdaki risk faktörlerine sahip hastalarda tarama yapılması gerekmektedir. Bu risk faktörlerinin varlığında mutlaka doktora başvurunuz:

  • Otoimmün hastalık öyküsü
  • Baş veya boyuna radyasyon tedavisi
  • Guatr
  • Ailede tiroid hastalığı öyküsü
  • Tiroid fonksiyonunu etkilediği bilinen ilaçların kullanımı
Makaleyi faydalı buldun mu?
1
0
Makeleyi Paylaşın

Hipotiroidi ile İlgili Sıkça Sorulan Sorular

Hipotiroidi Hastaları Nasıl Kilo Verir?

Hipotiroidisi olna hastalarda kilo vermek diğer hastalıklara oranla daha zordur ve sonuca daha uzun sürede varılır. Tiroid hormonunun azalmasına bağlı olarak metabolizma yavaşlaması kilo alımına yol açar. Bunu önlemenin ve kilo kaybı sağlanmasının ilk yolu kalori kısıtlamasıdır.Özellikle şeker, un gibi karbonhidratların tüketimi azaltılmalı, mümkünse bırakılmalıdır.lif tüketimi arttırılmalı, kabızlığın önüne geçilmelidir.

Günlük su tüketimine dikkat edilmeli, en az 8-10 bardak su içilmelidir. 

Hipotiroidi hastalarında vücutta tuz ve su tutulumuna bağlı ödem oluşmaktadır. Beslenmeye dikkat etmesine rağmen kilo vermekte zorlanmanın sebeplerinden biri budur. Ödem ve şişkinliği önlemek için tuz tüketimi, çay kahve tüketimi sınırlandırılmalıdır.

Beslenme mutlaka Egzersiz ile bu kısıtlama desteklenmelidir. Günlük 45 dakikalık yürüyüşler bu açıdan faydalıdır.

Dr. Semanur Vural

Hipotiroidi Nefes Darlığı Yapar Mı?

Hipotiroidi gerek ses telleri ve soluk borusunda ödeme bağlı, gerekse büyüyen tiroid bezinin soluk borusuna basısına bağlı nefes darlığı yapabilmektedir. 

Dr. Semanur Vural

Hipotiroidi Ödem Yapar Mı?

Her hastada olmasa da özellikle el ve ayaklarda olmak üzere ödem görülür. Yine ses tellerindeki ödeme bağlı ses kısıklığı gelişir. Hastalığın ileri evrelerinde böbreklere giden kan akımında azalma, su ve tuz tutulumunda artışa bağlı yaygın ödem ve daha ciddi durumlarda miksödem koması gözlenebilir.

Dr. Semanur Vural

Hipotiroidi Tamamen İyileşir Mi?

Hipotiroidi hastalığında tedavi ömür boyudur. İlaç kullanılmadığında ilerleyeceği gibi, ilaç kullanımı altında da düşük de olsa tekrarlama riski mevcuttur. Fakat subklinik tiroidit ya da sessiz tiroidit gibi hastalıklarda tiroid bezindeki hasarlanma kalıcı olmayacağından geçici bir durum söz konusudur.

Dr. Semanur Vural

Hipotiroidi Kanser Yapar Mı?

Hipotiroidi tiroidin iyi huylu hastalıklarından olmakla birlikte, nodül varlığında ve nodülün özelliklerine göre kanser şüphesi yaratabilir. Nodülün giderek büyümesi, sert ve çevre dokulara yapışık olması kanser açısından değerlendirme gerektirir.

Dr. Semanur Vural

Hipotiroidi Hamile Kalmaya Engel Mi?

Hipotiroidisi olan kadınlarda yumurtlama fonksiyonunda azalma, adet düzensizliği, adet görmeme ve kısırlık görülebilmektedir. Gebelik düşünen kadınlarda ya da gebe kalmakta zorluk yaşayan kadınlarda tiroid değerleri kontrol edilmelidir. İlaç tedavisiyle gerekli tiroid hormonu yerine konulmalı ve sonraki tedaviler açısından kadın hastalıkları uzmanına yönlendirilmelidir.

Dr. Semanur Vural

Hipotiroidi Anne Sütünü Azaltır Mı?

Tedavi edilmediği taktirde hipotiroidisi olan hastalarda süt üretimi zorlaşır, fakat uygun tedavi altında normaldir. Tedavi için kullanılan tiroid hormonu emzirmeye engel oluşturmaz, güvenlidir.

Dr. Semanur Vural

Hipotiroidi Kendiliğinden Geçer Mi ?

Hipotiroidi genellikle öngörülemeyen ve kalıcı bir hastalıktır. Ömür boyu tedavi gerektirir. Tedavi edilmediği takdirde ciddi sağlık problemleri görülür. 

Dr. Semanur Vural

Hipotiroidi Tedavisinde Kullanılan İlaçların Yan Etkisi Var Mıdır?

Kullanılan bu ilaçlarla amaç vücut için gerekli olan tiroid hormonunu sağlamaktır. Uygun dozda kullanımı sonucunda normal sağlıklı bir insandaki kan değerleri sağlanır. Bu dozun ayarlanması için belirli aralıklarla kan tahlili yapılır. Yüksek dozda kullanımda ise çarpıntı, terleme, kilo kaybı, ishal, uykusuzluk, aşırı terleme, sinirlilik hali, adet döngü bozuklukları, kemik erimesi gibi tiroid hormon fazlalığında görülen bulgular gelişir.

Dr. Semanur Vural

Subklinik Hipotiroidide Ne Zaman Tedavi Gerekir?

Genellikle TSH değeri 10 ve üzeri olduğunda bulgu/ belirti varlığına bakılmaksızın tüm hastaların tedavi edilmesi gerekmektedir. Ilımlı TSH yüksekliği durumunda ( TSH 5 ile 10 arasında) belirti varlığında ya da çocuklar ve ergenlik döneminde olanlarda en az 6 aylık tedaviye başlanmalıdır. Bu durumlar dışında TSH artışı devam eden hastalar, tiroide karşı antikor geliştirmiş olanlar, kalp damar hastalığı yönünden risk faktörleri olanlar, gebelik durumu veya gebelik planı olan hastalar, adet bozukluğu olan hastalar tedavi başlama açısından değerlendirilir.

Dr. Semanur Vural

Tiroid İlacı Diğer İlaç veya Besinlerden Etkilenir Mi?

Tiroid hormonunun emilimi özellikle demir ve kalsiyum gibi  besin takviyeleri ile, mide koruyucu kullanımı ile ve yemeklerle azalır. Bu sebeple bu ilaçların sabahları aç karnına alınması önerilir.

Dr. Semanur Vural

Tiroid Ne İşe Yarar?

Boyun bölgesinde, adem elması olarak bilinen kıkırdağın alt tarafında yerleşmiş olan bu bez kana T4 ve T3 olarak adlandırılan tiroid hormonlarını salgılar. Bu hormonlar özellikle vücudun enerji metabolizmasında önemli rol oynar. Bebek ve çocuklarda anne karnından itibaren büyüme ve gelişmeyi destekler. Vücudumuzdaki tüm sistemlerin (solunum, dolaşım, sinir, sindirim vb) düzenli çalışmasında rol oynar.

Dr. Semanur Vural

Hipotiroidide Risk Faktörleri Nelerdir?

Özellikle kadınlarda ve 60 yaş üstü risk altında olmakla beraber risk faktörleri aşağıdaki gibi özetlenebilir:

  • Otoimmun hastalık varlığı
    • Tip 1 diyabet
    • Multiple Skleroz
    • Eklem romatizması
    • Çölyak
    • Addison (Kronik böbrek üstü bezi yetmezliği)
    • Vitiligo
    • Lupus
  • Erken yaşta saçlarda beyazlama
  • Bipolar duygu durum bozukluğu
  • Down sendromu
  • Turner senfromu
  • Daha önce bir guatr  ya da başka bir  gibi tiroid hastalığı geçirmek
  • Geçirilmiş tiroid ameliyatı
  • Tiroid, boyun veya göğse radyasyon tedavisi
  • Ailede tiroid hastalığı öyküsü var
  • Son 6 ay içinde hamile kalmak veya doğum yapmak
  • Tekrarlayan düşük yapma hikayesi
  • Kalp yetmezliği
Dr. Semanur Vural

Hipotiroidi Hastaları Oruç Tutabilir Mi?

Ek hastalığı olanlar ilgili branş doktoru ile görüşmelidir. Sadece hipotiroidisi olan hastalar, sabah aç karnına almaları gereken tiroid ilacını sahurda aç karnına alarak oruç tutabilirler. Fakat hipotiroidi genelde ek hastalıklarla birlikte olduğundan hastalar  mutlaka doktorlarıyla görüşmeli, ilaç doz ve alım zamanı düzenlenmelidir.

Dr. Semanur Vural