Pelvik kanser, leğen kemiği (pelvis) bölgesinde gelişen malign tümörleri ifade eder. Bu terim; rahim, yumurtalık, serviks, vajina, mesane ve rektum gibi pelvik organların kanserlerini kapsar. Erken teşhis ve multidisipliner tedavi yaklaşımı, hayatta kalma oranlarını önemli ölçüde artırır.
Pelvik Kanser Türleri ve Özellikleri
- Yumurtalık (Over) Kanseri: Sessiz seyirli olup genellikle ileri evrede belirti verir. Karın şişliği ve pelvik ağrı en sık semptomlardır.
- Serviks (Rahim Ağzı) Kanseri: HPV enfeksiyonu ile güçlü ilişkilidir. Anormal vajinal kanama ve cinsel ilişki sonrası kanama erken uyarıcıdır.
- Endometrium (Rahim İçi) Kanseri: Menopoz sonrası kanama en önemli belirtisidir. Obezite ve diyabet önemli risk faktörleridir.
- Mesane Kanseri: İdrarda kan (hematüri) ve sık idrara çıkma ile kendini gösterir.
- Rektum Kanseri: Bağırsak alışkanlığı değişiklikleri ve dışkıda kan görülmesi tipiktir.
Belirtiler ve İşaretler
Pelvik kanserler ortak semptomlar paylaşabilir:
- İnatçı pelvik ağrı veya basınç hissi
- Açıklanamayan kilo kaybı
- Anormal vajinal kanama (özellikle menopoz sonrası)
- İdrar yaparken ağrı veya kanlı idrar
- Bağırsak alışkanlıklarında değişim (kabızlık/ishal)
- Cinsel ilişki sırasında ağrı
Tanı Yöntemleri
- Fizik Muayene: Pelvik muayene ve rektal tuşe ile kitle değerlendirmesi.
- Görüntüleme:
- Transvajinal ultrason (yumurtalık/rahim değerlendirmesi)
- Pelvik MRI (tümör yayılımının haritalanması)
- PET-CT (metastaz taraması)
- Biyopsi: Histeroskopi, sistoskopi veya kolonoskopi ile doku örneği alınması.
- Laboratuvar: CA-125 (over), CEA (rektum), SCC (serviks) gibi tümör belirteçleri.
Tedavi Yaklaşımları
- Cerrahi: Histerektomi, ooferektomi veya pelvik eksenterasyon gibi radikal prosedürler.
- Kemoterapi: Karboplatin-paklitaksel (over), sisplatin (serviks) gibi rejimler.
- Radyoterapi: Brakiterapi (serviks) veya eksternal ışın tedavisi.
- Hedefe Yönelik Tedaviler: PARP inhibitörleri (BRCA mutasyonlu over kanseri), immünoterapi (PD-L1 pozitif tümörler).
Risk Faktörleri ve Korunma
- HPV Aşısı: Serviks kanserine karşı %90 koruma sağlar.
- Düzenli Taramalar: Pap smear (serviks), kolonoskopi (rektum).
- Yaşam Tarzı: Sigaradan kaçınma, obezite kontrolü.
- Genetik Danışmanlık: BRCA mutasyonu olanlarda profilaktik cerrahi seçeneği.
Prognozu Etkileyen Faktörler
- Evre (Erken evre over kanserinde 5 yıllık sağkalım %90+)
- Tümör alt tipi (Yüksek dereceli seröz over kanseri agresif seyreder)
- Cerrahi sonrası tümör kalıntısı (Optimal debulking önemli)
Destek Tedaviler ve Rehabilitasyon
- Lenfödem yönetimi (Fizik tedavi)
- Pelvik taban egzersizleri (Mesane-bağırsak fonksiyonları için)
- Psikoonkolojik destek (Cinsel işlev bozuklukları ve anksiyete yönetimi)
Multidisipliner yaklaşım (jinekolojik onkolog, medikal onkolog, radyasyon onkoloğu) tedavi başarısını artırır. Belirtileri tanımak ve düzenli kontroller hayat kurtarıcıdır.
Henüz yorum yok
Yorum yaz
E-posta adresiniz yayımlanmaz. Zorunlu alanlar * ile işaretlidir. Yorumunuzu göndererek Yorum ve Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş olursunuz. Kişisel verileriniz KVKK Aydınlatma Metni kapsamında işlenir.