Gebelikte hemoroid (basur), anne adaylarının sık karşılaştığı rahatsızlıklardan biridir. Büyüyen rahmin damarlara baskı yapması, hormonal değişimler ve kabızlık gibi faktörler bu durumu tetikler. Peki gebelikte hemoroid hangi aylarda ortaya çıkar, nasıl önlenir ve tedavi edilir? İşte detaylar:
Gebelikte Hemoroid Ne Zaman Başlar?
Hemoroid genellikle gebeliğin ikinci trimester (4-6. aylar) ile üçüncü trimester (7-9. aylar) döneminde belirginleşir. Bunun nedeni, rahmin büyüyerek pelvik bölgedeki toplardamarlara baskı yapması ve kan dolaşımını yavaşlatmasıdır. Ayrıca progesteron hormonunun artışı, damar duvarlarının gevşemesine ve şişmesine yol açarak hemoroid oluşumunu kolaylaştırır.
Hemoroid Belirtileri Nelerdir?
- Rektal bölgede kaşıntı ve yanma hissi,
- Dışkılama sırasında ağrı veya kanama,
- Makatta ele gelen şişlik veya hassasiyet,
- Otururken rahatsızlık hissi.
Risk Faktörleri ve Tetikleyiciler
- Kabızlık: Gebelikte yaygın görülen kabızlık, ıkınma nedeniyle hemoroid riskini artırır.
- Hareketsizlik: Uzun süre ayakta durma veya oturma, damarlarda kan birikimine neden olur.
- Genetik Yatkınlık: Ailede hemoroid öyküsü varsa risk yükselir.
Tedavi Yöntemleri
- Lifli Beslenme: Tam tahıllı gıdalar, meyve ve sebzeler kabızlığı önleyerek basur şikayetlerini azaltır.
- Bol Sıvı Tüketimi: Günde 2-3 litre su içmek dışkıyı yumuşatır.
- Hijyenik Ped Kullanımı: Ilık suyla yıkamak veya ıslak mendil kullanmak tahrişi önler.
- Topikal Kremler: Doktor önerisiyle kullanılan hemoroid kremleri şişlik ve ağrıyı hafifletir.
- Oturma Banyosu: Günde 10-15 dakika ılık su dolu leğende oturmak rahatlama sağlar.
Korunma İpuçları
- Her öğünde lif oranı yüksek besinler tüketin.
- Uzun süre oturmaktan kaçının; her saat başı 5 dakika yürüyüş yapın.
- Düzenli egzersiz (yüzme, yoga) bağırsak hareketlerini düzenler.
- Tuvalette uzun süre kalmayın ve ıkınmaktan kaçının.
Doğum Sonrası Hemoroid
Doğum sırasındaki ıkınma, hemoroid şikayetlerini geçici olarak artırabilir. Ancak çoğu vakada doğumdan sonraki birkaç hafta içinde şişlik ve ağrı kendiliğinde azalır. Emzirme döneminde kullanılan ilaçların doktor kontrolünde alınması önemlidir.
Ne Zaman Doktora Gitmeli?
- Şiddetli kanama veya ağrı varsa,
- Hemoroid memesi sertleşmiş ve morarmışsa (tromboze hemoroid),
- Evde tedaviyle 1 haftada iyileşme görülmüyorsa mutlaka uzmana başvurun.
Gebelikte hemoroid, yaşam kalitesini düşüren ancak çoğunlukla geçici bir durumdur. Doğru önlemler ve tedaviyle şikayetler kontrol altına alınabilir.