Troponin

Troponin, hastaların kalp krizi geçirme durumunu belirlemek adına ölçülen protein değeridir.

Troponin Nedir?

Troponin, hastaların kalp krizi geçirme durumunu belirlemek adına ölçülen protein değeridir. Kalp kası, kalp krizi gibi bazı durumlara bağlı olarak hasar gördüğünde vücut kan dolaşımı içine troponin isimli protein salınmaktadır. Bu yüzden göğüs ağrısı ya da kalp krizi şüphesi olması durumunda uzmanlar ilk olarak bu protein değerine bakmaktadır. Genellikle sağlık kuruluşlarına mide bulantısı, nefes darlığı, ani terleme, baş dönmesi ve aşırı terleme gibi durumlarla gelenler için troponin ölçümü istenmektedir.

Vücutta üç farklı troponin türü bulunmaktadır. Bu proteinler Troponin C, L ve T olarak adlandırılmaktadır. TnL ve TnT kalbe özel olan proteinlerdir. Söz konusu proteinler vücutta kalp kasına ait kök yapısını meydana getirmektedir.

Troponin L ve T bir tek kalp kası liflerinde bulunmaktadır. Bu yüzden kalbin hasar görme durumunun ortaya konulabilmesi için bu iki protein türüne bakılmaktadır. Troponin T proteininin duyarlılık oranı yüksektir. Bu sebeple ölçümlerde genellikle TnT değerine bakılmaktadır. Bu protein, bir hasar durumunda 1 saat içinde kalp kası içinden kana karışır ve 24 saat geçtiğinde en yüksek orana ulaşır.

Troponin Normal Değerleri Kaç Olmalıdır?

Troponin normal değeri bir sağlık sorunu bulunmayan hastalarda belirlenebilecek seviye altındadır. Bu yüzden yapılan testte bir sonuç alınmayabilir. Göğüs ağrısı ya da kalp şikayetlerinde ağrı ortaya çıktıktan sonra 12 saat içinde gerçekleştirilen testte normal değerler belirlenirse göğüs ağrılarının alt nedeninin kalp krizi olma olasılığı düşüktür.

Troponin normal değerler 0.06 ng/ml oranından daha az olarak ölçümlenmektedir. Bu proteinin seviyesinin kanda çok düşük olması durumunda saptama yapmak mümkün olmaz. Özellikle kalbinde bir sorun olmayan hastalarda bu proteinin seviyesi çok düşüktür. Referans değerin üzerinde olması durumunda ise doku ölümü ya da kalp krizine yol açabilir. Kalp krizinde troponin değerleri kanda artmaktadır.

Troponin Nasıl Ölçülür?

Troponin proteininin ölçümü kan testi ile yapılır. Kişiden alınan kan örneğinde troponin testi yapılır. Bu test kişinin bir kolundan alınan numune ile yapılmaktadır. Doğru sonucu alabilmek adına bu test, 8 ile 24 arasında iki defa tekrarlanır. Böylece test sonuçlarına göre kalp krizi riski ya da kalp kası hasarı olup olmadığına bakılabilir.

Troponin testleri göğüs ağrısı olduğunda kalp krizi olup olmadığını anlamak adına yapılır. 4-6 saat sonrasında tekrarlanırsa daha doğru bir takip yapılabilir.

Hamilelerde Troponin Kaç Olmalı?

Hamilelikte troponin seviyesi de sağlıklı bireylerdeki referans seviyesiyle aynıdır. Gebelik döneminde aşırı kilo, obezite, hipertansiyon ya da diyabet gibi durumlar kalp krizi riskini arttırabilir. Bu yüzden hamilelik döneminde gebelik ağrıları dışında bir göğüs ağrısı olduğunda troponin seviyesi de takip edilmelidir. Böylece hem anne adayı hem de bebek sağlığı korunabilir.

Troponin Düşüklüğü Nedenleri Nelerdir?

Troponin düşüklüğü bir başına bir rahatsızlığın habercisi ya da bir duruma yönelik anlam çıkarılması gereken bir durum değildir. Bu değerin düşük çıkması hastalarda değerlerin normal olduğunu ve bir kalp krizi riskinin olmadığını göstermektedir. Troponin düşüklüğü nedenleri hastanın kanında bu proteinin olmaması olarak gösterilebilir.

Yapılan araştırmalar genellikle yaşlı insanlarda kalp rahatsızlıklarına bağlı troponin düşüklüğü yaşandığını ortaya koymaktadır. Test sonucu negatif çıktığında kişinin kanında hiç troponin tespit edilememiş demektir. Bu durumda kişinin bir tedaviye ihtiyacı olmadığı düşünülür. Bazı rahatsızlıklar için birkaç hafta içinde test tekrar edilebilir.

Troponin Yüksekliği Nedenleri Nelerdir?

Troponin yüksekliği nedenleri arasında en klasik olan kalp kaslarının zarar görmesidir. Bu proteinin seviyesinde artış olması kalbin bir zarar gördüğünü göstermektedir. Artış miktarının aşırı oranda olması kalp krizi riski olduğu anlamı taşır.

Kalp krizi görülen hastalarda 6 saat geçtikten sonra troponin seviyesinde yükselme gözlenir. Kalp krizi sonrasında da 10-15 gün kadar yüksek kalmaya devam ettiği bilinmelidir.

Troponin yüksekliği yapan nedenler şöyle sıralanabilir;

  • Kalp krizi geçirme
  • Nabız seviyesinin yükselmesi
  • Kalp yetmezliği tanısı
  • Akciğer hastalıkları görülmesi
  • Kalbe yönelik balon ve stent tedavileri görme
  • Kalp sorunları ve kalp hastalıkları görülmesi
  • Açık kalp ameliyatı geçirme
  • Doğuştan kalp yetmezliği olması
  • Koroner arter spazmı geçirme
  • Kalbin normalden çok daha yüksek hızda atması
  • Kan pıhtısı tarafından yağ ya da tümör hücreleri ile akciğerdeki arter damarını tıkaması durumu
  • Akciğerdeki arter damarlarda basıncın yükselmesi
  • Kalbin yaralanmasına yol açacak travmayla sonuçlanan kazalar
  • Kalp kasının belirli virüslerin varlığı sebebiyle iltihaplanması
  • Uzun süre boyunca ağır egzersizler yapılması
  • Uzun süreli kronik böbrek hastalıkları yaşama
  • Kalp kası zayıflaması durumlarıdır.

Troponin yüksekliği yapan nedenleri genellikle kalp ve damarlarla ilgili durumlar olarak nitelendirmek doğru olacaktır.

Troponin Yüksekliği Belirtileri

Troponin yüksekliği genellikle kişide göğüs kafesi ortasında görülen bir ağrıya yol açmaktadır. Bu şikayetler birkaç dakika süren ağrılar olabileceği gibi geldikten bir süre sonra geçen ağrılar da olabilir. Ağrıyla birlikte baskı, sıkışma, ağırlık hissi de olacaktır. Ayrıca kişide hazımsızlık, göğüs bölgesinde yanma gibi şikayetler de görülür. Bu belirtiler kanda troponin seviyesinin çok yükselmesi sonucunda ortaya çıkar.

Troponin yüksekliği belirtileri şu şekildedir;

  • İki kolda, sırt, omuz, boyun, çene ve mide üst bölümünde ağrı oluşması
  • Nefes darlığı yaşanması
  • Ani soğuk ter basması yaşanması
  • Genellikle kadınlarda görülen sebepsiz ortaya çıkan ani yorgunluk atağı
  • Mide bulantısı ve kusma
  • Ani baş dönmesi
  • Mevcut şikayetlerde sürenin uzaması ve şikayetlerin artmasıdır.

Kanda troponin seviyesinin yükselmesine bağlı olarak kalp krizi geçiren bazı insanlarda sessiz sedasız ve bir belirti olmadan süreç gerçekleşebilir.  Özellikle şeker hastaları için durum böyledir.

Troponin Yüksekliği Tedavisi

Troponin yükselmesi durumunda hemen hastaya müdahale edilmesi gerekmektedir. Kişi bu proteinin yüksekliğinde kalp krizi geçirme olasılığı yüksek olduğu için kalp krizi tedavisi uygulanmaktadır.

Kalp krizinde erken tanı sonucu gerçekleştirilen tedavi kalbin aldığı hasar oranını azaltmaktadır. Kesin olarak kalp krizi tanısı koymadan öncelikle ilaç tedavisi uygulanır. Burada kanda pıhtılaşma yaşanmasına engel olmak için kan sulandırıcı ilaçlar uygulanır. Daha sonra göğüs bölgesinde ağrının azalması ve kan akımının iyileşmesi adına nitrogliserin ve oksijen tedavisi de uygulanmaktadır. Kişide kalp krizi tanısı kesin olarak konulursa artık tıkanık damarı açmaya yönelik tedaviler uygulanmaktadır.

Troponin Yüksekliği Nasıl Düşürülür?

Troponin yüksekliğini düşürmek adına öncelikle bu proteinin yükselmesine yol açan alt neden bulunmaktadır. Troponin seviyesi altta yatan nedene yönelik tedavi uygulandıktan sonra birkaç hafta içinde normale dönmektedir. Tedavi sürecinde ilk başlarda yapılan ölçümlerde troponin yüksekliği devam etmesi normaldir.

Troponin seviyesi yükselmemesi için kalp dostu besinlerin tüketilmesi çok önemlidir. Bunun için yulaf ezmesi, keten tohumu, yağlı balıklar, kuru baklagiller, ıspanak, brokoli, domates, avokado gibi besinlerin tüketilmesi önerilir. Ayrıca badem, ceviz ve fındık gibi lif açısından zengin kuruyemişler de tüketilebilir. Troponin yüksekliğinde havuç, kırmızı biber, tatlı patates gibi sebzeler de beslenme listesine eklenmelidir.

Troponin Yüksekliği Tedavi Edilmezse Ne Olur?

Kanda troponin seviyesinin artması kişide kalp krizi riskinin ortaya çıkmasına yol açar. Yani bir hastanın kanında troponin seviyesinin arttığı belirlendiyse mutlaka bir tedavi planlanmalıdır. Kişide bu proteinin seviyesi düşürülmezse kalp krizi riski ortaya çıkabilir. Kalp krizinde erken müdahale olmaması durumunda ölümle sonuçlanabilir ya da büyük sorunlara yol açabilir. Troponin yüksekliği tedavi edilmediğinde aynı zamanda kalp kasında doku hasarı da ortaya çıkabilir.

Makaleyi faydalı buldun mu?
0
0
Makeleyi Paylaşın