Laboratuvar Testleri

Kan veya idrar testleri olabileceği gibi aynı zamanda sürüntü veya parçacık testi de olabilen laboratuvarlarda yapılan testler, son derece geniş kapsamlı olup pek çok alanda kullanılmaktadır.

Laboratuvar Testleri Nedir? 

Alanında uzman bireyler tarafından bilimsel araştırma ve çeşitli ölçümlerin yapıldığı ortama laboratuvar adı verilmektedir. Her hastanenin bir laboratuvar alanı olduğu gibi, aynı zamanda bağımsız laboratuvarlar da bulunmaktadır. Günümüzde dünya genelinde çeşitli hastalıklar için aktif olarak hizmet veren ve bilim insanlarının çalıştığı laboratuvarlar da mevcuttur. Kişinin herhangi bir rahatsızlık ile doktora başvurması durumunda doktor, tetkik amaçlı test talebinde bulunmaktadır. Bu testler kan veya idrar testleri olabileceği gibi aynı zamanda sürüntü veya parçacık testi de olabilmektedir. Laboratuvarlarda yapılan testler son derece geniş kapsamlı olup pek çok alanda kullanılmaktadır.  

Laboratuvar Testleri Nelerdir?

Laboratuvar testleri idrar, gaita ve kan testleri olarak ayrılabileceği gibi aynı zamanda sürüntü testleri olarak da yapılabilmektedir. Genellikle hastalığın teşhisi ve tedavisinde büyük rol oynayan bu testler aşağıdaki gibi sınıflandırılabilir:

Kan Testleri

  • Biyokimya,
  • İmmünoloji,
  • Hematoloji,
  • Hormon Testleri,
  • Elisa Seroloji,
  • Tümör Tetkikleri

İdrar ve Gaita Testleri:

  • İdrar
  • Gaita

Gebelik Testleri:

Kültür Testleri:

  • Kültür Testi

Laboratuvar Kan Testleri

Kan testleri, kan hücrelerinin sayımı veya gebelik testi için yapılabilmektedir. Bunun yanı sıra, bu testlerin pek çok virüs ve parazitin saptanmasında ve enfeksiyonların teşhis edilmesinde kullanıldığı da bilinmektedir. Kan testlerinin genelinde hastanın son 6 saat öncesinde bir şey yememiş olması tavsiye edilmektedir. Bunun sebebi yenilen ve içilen ürünlerin kişilerin kan değerlerinde değişikliklere sebebiyet verebilme ihtimalidir. Test sonuçlarının sağlıklı olabilmesi için kana herhangi bir besinin karışmamış olması gerekir. Testler aşağıdaki gibi incelenebilir:

Biyokimya:

  • Albumin,
  • AST,
  • ALT,
  • Bilirubin,
  • Asit Fosfataz,
  • Amilaz,
  • Demir,
  • Fosfor,
  • GGT,
  • Globulin,
  • Glukoz,
  • Kolesterol,
  • Kalsiyum,
  • Klor,
  • Kreatinin Fosfokinaz,
  • Kreatinin,
  • LDH,
  • Potasyum,
  • Sodyum,
  • Transferrin,
  • Trigliserit,
  • Üre,
  • Ürik Asit

Elisa Seroloji:

  • ASO,
  • C- Reaktif Protein,
  • Romatoid Faktör,
  • Sedimantasyon,

Hematoloji:

  • Bazofiller,
  • Eozinofiller,
  • Eritrositler,
  • Lenfosiller,
  • Lökosit,
  • Monositler

Hormon Testleri:

  • Beta HCG,
  • DHEA-SO4,
  • Estradipl,
  • Falikul Stimul Hormon,
  • Serbest Triiyodotrinin,
  • Serbest Troksin,
  • Lütein Yapıcı Hormon,
  • Progesteron,
  • Prolaktin,
  • Triiyodotrinin,
  • Total Tiroksin,
  • Testesteron,
  • Triot Slimülon Hormon 

İmmünoloji:

  • İmmünglobulinler,
  • Komplemanlar 

Tümör Tetkikleri:

  • Alfa feto protein,
  • Karsino embriyonejik antijen,
  • Prostat spesifik antijen,
  • Ca15-3,
  • Ca19-9,
  • Ca125,
  • Ca50,
  • Ca72-4,
  • Nöron spesifik enolaz,
  • Squmoz cell carsinom,
  • Beta2-mikroglobulin,
  • Thyreoglobulin

Kan testi değerleri yaşa ve cinsiyete göre değişkenlik gösterebilir. Bu tip testlerde hastanın hastalık geçmişi değerlendirme açısından büyük rol oynamaktadır. Değerler laboratuvardan çıktıktan sonra tüm değerlendirme ve teşhis doktora bırakılır. Zaman zaman değerlerin bazıları normalin altında veya üzerinde çıkabilir. Bu durum illaki bir hastalığa işaret etmek zorunda değildir. Hastanın fiziki durumuna, yaşına ve hatta psikolojik durumuna göre bile değerlerde oynama görülmesi mümkündür.

Laboratuvar İdrar ve Gaita Testleri

İdrar testleri kişinin idrar örneğinin alınıp incelenmesi ile yapılırken, gaita ile yapılan testler kişinin katı dışkısından örnek alınarak incelenmektedir. Çok az miktarda idrar veya çok az miktarda gaita test yapımı için yeterli olmaktadır.

İdrar Testleri:

  • İdrar Dansitesi,
  • İdrar PH Düzeyi,
  • Bilirubin,
  • Glikoz,
  • Hematüri,
  • Keton,
  • Protein,
  • Ürobilinojen

Gaita testlerinde ise hastanın dışkısında parazit veya kurt olup olmadığı ve benzeri durumlar kontrol edilebilmektedir.

Kanda veya İdrarda Gebelik Testi

Gebelik döneminde kadınların hormon seviyelerinde büyük artışlar gözlemlenmektedir. Beta HCG adı verilen hormonun gebelik döneminin ilk haftalarından başlayarak düzenli bir şekilde artması gerekir. Bu hormon kan veya idrar yolu ile test edilip incelenir. Test sonucunda çıkan hormon seviyesine göre ise hamileliğin kaçıncı haftasında olduğu tahmin edilmektedir. Net sonuç ultrasondan sonra görülmektedir.

Laboratuvarda Kültür Testleri

Kültür testleri genellikle sürüntü yolu ile yapılan testlerdir.  Bu testler çoğunlukla sabahın ilk saatlerinde yapılmaktadır. Gerekli bilgiler testten bir gün önce kurumdan alınmalıdır. Kültür testleri aşağıdaki gibi sıralanabilir;

Test, kulak çubuğu yapısındaki bir ürünün bölgeye sürülmesi yolu ile o bölgeden örnek alınması sonucu gerçekleştirilmektedir. Virüslere bağlı hastalıklar için de kullanılan bir yöntem olup pek çok hastalığın teşhisinde büyük rol oynamaktadır.

Makaleyi faydalı buldun mu?
0
0
Makeleyi Paylaşın

Laboratuvar Testleri ile İlgili Sıkça Sorulan Sorular

Her testin kişiye ve hastalığa özel olarak değeri değişkenlik göstermektedir. Tüm değerler için belli aralıklar belirlenmiş olsa da durum hastaya göre de farklılık gösterebilmektedir. Bu nedenle genel bir değer belirtmek mümkün değildir. Testler kapsamlı ve kendi içerisinde farklı alanlarda olduğundan dolayı, her birimin değeri uzman hekimler tarafından farklı olarak incelenmektedir. Testi talep eden uzman hekim, sonucunda gerekli değerlendirmeyi hastalar ile paylaşmaktadır.

Günümüzde neredeyse tüm hastanelerde laboratuvar bulunmaktadır. Bazı hastaneler küçük olduğundan dolayı laboratuvar hizmetini dışarıdan alabilmektedirler. Bunun haricinde hastaneler dışında pek çok dış laboratuvarda hizmet vermektedir. Doktor talebine göre gerek hastaneye ait laboratuvardan gerekse dışarıdaki laboratuvarlardan test için yardım alınabilmektedir.

Laboratuvar testleri, kendi arasında farklı gruplara ayrılmaktadır. Bu sebeple her testin ücreti değişken olabilmektedir. Doktor talebi üzerine, hastada ölçülmesi gereken değerler üzerinden bir fiyat belirlenmektedir. Bu testler devlet hastanelerinde SGK destekli yapılabilirken özel hastanelerde ücret karşılığında yapılmaktadır.