Hemofilus influenzae, solunum yollarında yerleşen ve ciddi enfeksiyonlara yol açabilen bir bakteridir. Özellikle çocuklarda menenjit, zatürre ve epiglottit gibi hayatı tehdit eden hastalıklara neden olabilir. Tip B (Hib) en tehlikeli formu olmakla birlikte, aşıyla önlenebilir.
Hemofilus influenzae Nedir?
Gram-negatif bir bakteri olan Hemofilus influenzae, insan solunum sisteminin doğal florasında bulunabilir. Enfeksiyonların %95’inden Tip B sorumludur. Bağışıklık sistemi zayıf bireylerde, 5 yaş altı çocuklarda ve yaşlılarda ciddi komplikasyonlara yol açabilir.
Bulaşma Yolları
Hava yoluyla, öksürük veya hapşırıkla yayılan damlacıklar aracılığıyla bulaşır. Yakın temas, öpüşme veya enfekte yüzeylere dokunma da risk faktörleridir. Kuluçka süresi 2-4 gün arasındadır.
Belirtileri
- Menenjit: Yüksek ateş, ense sertliği, bilinç bulanıklığı
- Epiglottit: Nefes almada zorluk, yutkunamama, hırıltı
- Pnömoni: Öksürük, göğüs ağrısı, solunum sıkıntısı
- Septisemi: Ciltte morarma, tansiyon düşüklüğü
- Diğer: Orta kulak iltihabı, sinüzit, selülit
Teşhis Yöntemleri
Kan kültürü, beyin omurilik sıvısı (BOS) analizi veya balgam örnekleriyle bakteri izolasyonu yapılır. PCR testleri hızlı tanı sağlar. Radyolojik görüntüleme (akciğer filmi) pnömoni şüphesinde kullanılır.
Tedavi Yaklaşımları
- Antibiyotikler: Seftriakson, sefotaksim veya ampisilin-sulbaktam
- Destek Tedavisi: Sıvı replasmanı, oksijen desteği
- Cerrahi: Epiglottit vakalarında trakeostomi gerekebilir
- Yoğun Bakım: Septik şok durumunda vazopresör desteği
Hib Aşısı ve Korunma
Hib aşısı, bebeklere 2-4-6 ve 18. aylarda rutin olarak uygulanır. Aşı etkinliği %95-99 arasındadır. Ek önlemler:
- Kalabalık ortamlarda maske kullanımı
- Ellerin sık sık yıkanması
- Bağışıklığı baskılanmış kişilerin profilaktik antibiyotik alması
Risk Grupları
- 5 yaş altı çocuklar
- Dalağı alınmış hastalar
- Orak hücre anemisi olanlar
- HIV/AIDS hastaları
- Kemoterapi gören kanser hastaları
Komplikasyonlar
- İşitme kaybı (menenjit sonrası)
- Nöbetler
- Akut solunum yetmezliği
- Septik artrit
- Ölüm (tedavi edilmeyen menenjit vakalarında %40’a varan oran)
Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?
38.5°C’yi aşan ateş, ense sertliği, solunum güçlüğü veya ciltte döküntü durumunda acil servise başvurulmalıdır. Çocuklarda çocuk enfeksiyon hastalıkları uzmanı, yetişkinlerde iç hastalıkları veya enfeksiyon hastalıkları bölümleri ilgilenir.