Dışkıda beyaz mukus (sümüksü yapı) görülmesi, bağırsak sistemindeki bir düzensizliğin işareti olabilir. Bu durum bazen geçici ve zararsız olsa da, altta yatan ciddi sağlık sorunlarının belirtisi de olabilir. İşte dışkıdaki beyaz mukusun olası sebepleri ve yapılması gerekenler:
Beyaz Mukusun Yaygın Nedenleri
- Bağırsak Enfeksiyonları: Bakteriyel (Salmonella), viral veya paraziter enfeksiyonlar bağırsak duvarını tahriş ederek mukus üretimini artırır.
- İltihaplı Bağırsak Hastalıkları (IBH): Crohn hastalığı veya ülseratif kolit gibi durumlarda bağırsak iltihabı, beyaz-sarı mukusa yol açar.
- İrritabl Bağırsak Sendromu (IBS): Stres veya gıda intoleransları nedeniyle bağırsak hareketlerinde düzensizlik ve mukus artışı görülür.
- Anal Çatlak/Fistüller: Makat bölgesindeki yırtıklar veya enfekte kanallar, dışkıyla karışık beyaz akıntıya neden olur.
Daha Az Yaygın Ancak Ciddi Nedenler
- Bağırsak Tıkanıklığı: Mukus birikimi, tümör veya darlık gibi engelleri işaret edebilir.
- Kolon Kanseri: Nadiren mukusla birlikte kanlı dışkı ve kilo kaybı görülür.
- Malabsorbsiyon Bozuklukları: Çölyak hastalığı veya pankreas yetmezliği, yağlı dışkıyla beraber mukus üretimini tetikler.
Eşlik Eden Belirtilere Dikkat!
- Acil Durum İşaretleri: Ateş, şiddetli karın ağrısı, dışkıda kan veya hızlı kilo kaybı.
- Kronik Şikayetler: Sürekli şişkinlik, ishal-kabız döngüsü veya dışkılama alışkanlığında değişim.
Teşhis Yöntemleri
- Fizik Muayene: Karın bölgesi ve rektal muayene.
- Laboratuvar Testleri: Dışkı kültürü, parazit incelemesi, CRP sedimantasyon.
- Görüntüleme: Kolonoskopi ile bağırsak iç yapısının değerlendirilmesi.
- Biyopsi: Şüpheli dokulardan örnek alınarak patolojik inceleme.
Tedavi Seçenekleri
- Enfeksiyonlar: Antibiyotik veya antiparaziter ilaçlar.
- İBH: Bağışıklık baskılayıcılar (kortikosteroidler) ve diyet düzenlemeleri.
- IBS: Lif takviyesi, probiyotikler ve stres yönetimi.
- Cerrahi Müdahale: Fistül/tümör varlığında gerekli olabilir.
Evde Uygulanabilecek Destekleyici Yöntemler
- Probiyotik açısından zengin gıdalar (yoğurt, kefir) tüketmek.
- Bol su içerek bağırsak hareketlerini düzenlemek.
- Baharatlı gıdalar ve kafeinden kaçınmak.
Ne Zaman Doktora Gitmeli?
Beyaz mukus 3 günden uzun sürerse, ağrı veya ateş eşlik ediyorsa veya dışkı renginde koyulaşma (siyah/gri) varsa zaman kaybetmeden gastroenteroloji uzmanına başvurun. Özellikle ailede bağırsak kanseri öyküsü olanlar daha dikkatli olmalıdır.