Adrenalin Osel 0.5 MG/1 ML I.M./I.V./S.C. Enjeksiyonluk Çözelti
Kalp İlacı • İğne (Enjeksiyon)İlaç Künyesi
Adrenalin Osel 0,5 mg/1 ml IM/IV/SC enjeksiyonluk çözelti, etkin madde olarak adrenalin içeren bir acil müdahale ilacıdır. Kalp durmasından anafilaktik şoka, ani astım atağından yüzeysel kanamaların durdurulmasına kadar uzanan durumlarda kullanılır. Osel İlaç San. ve Tic. A.Ş. ruhsatıyla satılır ve hekim ya da sağlık personeli tarafından uygulanır.
Adrenalin Osel nedir, ne işe yarar?
Her ampulde 0,5 mg adrenalin bulunur; kutular 10 ya da 100 ampulden oluşur. Çözelti renksiz ile açık sarı arasında, berrak görünümdedir.
Adrenalin Osel ne işe yarar diye sorulduğunda cevap tek bir hastalıkla sınırlı kalmaz. Adrenalin birden çok mekanizmayla çalışır: kalbi uyarır, damarları büzer, bronşları açar ve alerjide açığa çıkan histaminin etkilerine karşı durur. Bu yüzden ilaç bir acil çantası ilacıdır; hangi amaçla ve hangi yoldan verileceği tabloyu gören hekimin kararına bağlıdır.
Kalp durması ve kardiyopulmoner reanimasyonda ilacın yeri şöyle tanımlanıyor: suni solunum ile açık veya kapalı kalp kompresyonu fayda vermezse, damardan sodyum bikarbonat verildikten sonra adrenalin damar içine, kalbin içine ya da soluk borusuna uygulanabilir. Alerji tarafında ise histaminin fizyolojik karşıtı olarak görev yapar.
Adrenalin Osel endikasyonları: hangi durumlarda kullanılır?
Kullanma talimatında sayılan Adrenalin Osel endikasyonları şunlardır:
- Kalp durması ve kardiyopulmoner reanimasyon
- Anafilaktik şok, yani kan basıncı düşüklüğünün eşlik ettiği aşırı duyarlılık reaksiyonu ve ani gelişen alerjik reaksiyonlar
- Anjiyoödem (alerji sonucu derinin kaşıntısız şişmesi ve kızarması), ilaç ve serum reaksiyonları, böcek sokmaları ve diğer alerjenlere karşı kullanım
- Ani gelişen astım atakları ve bronkospazm, yani bronş ile bronşçukların kasılması
- Deri ve mukozalardaki kılcal damar (kapiller) kanamalarının durdurulması
- Bölgesel anestezi sağlayan lokal anesteziklerin etki süresinin uzatılması; diş hekimleri bu amaçla adrenalini damar büzücü olarak anestezik çözeltiye ekler
Şok varsa ilaç deri altından verilmez; ayrıca şoktaki hastaya damar yoluyla bir H1 reseptör antagonisti olan klorfeniramin de verilmelidir.
Adrenalin Osel nasıl kullanılır? Doz ve kullanım talimatı
Enjeksiyonu hekiminiz ya da bir sağlık personeli yapar, ilacı kendi başınıza uygulamazsınız. Kullanma talimatındaki doz bölümü de doğrudan sağlık personeline yöneliktir.
Bronkospazm ve aşırı duyarlılık reaksiyonlarında yetişkinler için alışılmış başlangıç dozu 0,1-0,5 mg, yani bu derişimde 0,2-1 ml çözeltidir ve deri altına ya da kas içine uygulanır. Alerjiye yol açan etken deri altına veya kas içine yapılmış bir ilaçsa, emilimi geciktirmek ve azaltmak için adrenalin enjeksiyonu aynı bölgeye yapılabilir. Başlangıç dozlarının küçük tutulması, gerekirse artırılması istenir; ancak bir defada verilen doz 1 mg'ı geçmemelidir.
Tekrar aralıkları duruma göre değişir. Anafilaktik şokta deri altı dozlar 10-15 dakikalık aralıklarla yenilenebilir. Ağır astım krizlerinde ise hastanın verdiği yanıta bakılarak 20 dakika ile 4 saat arasında değişen aralıklarla tekrarlanabilir. Kronik obstrüktif akciğer hastalığında şema daha nettir: 0,3 mg (0,6 ml) adrenalin 20 dakika arayla üç kez verilir ve bu düzen her iki saatte bir yinelenebilir.
Ağır anafilaktik şokta ilacın dolaşıma girmesini güvenceye almak için damar yolu kullanılır. Bunun için 0,1-0,2 mg (0,2-0,4 ml) adrenalin 8-10 kısım enjeksiyonluk suyla sulandırılır ve yavaş bir damar içi enjeksiyonla verilir; gerekirse 5-15 dakikada bir tekrarlanabilir.
Kalp durmasında yetişkinler için 0,5-1 mg (1-2 ml) adrenalin sulandırılarak damar içine ya da kalp içine enjekte edilir. Kalp masajını aksatmamak adına damar yolu tercih edilir. Bir başka seçenek 1-2 mg (2-4 ml) adrenalinin 10 ml steril distile suya katılıp endotrakeal tüp aracılığıyla soluk borusuna damlatılmasıdır. İlk damar içi enjeksiyonun ardından 0,3 mg (0,6 ml) deri altına yapılabilir ya da dakikada 1-4 mikrogram hızıyla damar içi infüzyon uygulanabilir.
Diğer kullanım biçimleri de var. Bölgesel kanama durdurucu olarak 1:50.000 (%0,002) ile 1:1.000 (%0,1) arasındaki derişimlerde adrenalin çözeltileri ıslak pansuman ya da sprey şeklinde deri, mukoza ve doku yüzeylerine uygulanır. Lokal anestezik çözeltilere ise 1:500.000 ile 1:50.000 oranında katılır; en sık kullanılan derişim 1:200.000'dir.
Uygulama yolu konusunda talimat tercihini deri altı enjeksiyondan yana koyuyor. Kas içine de yapılabilir, ancak gluteus kasları, yani kalça kasları kullanılmamalıdır. Nedeni şu: bu bölgenin derisinde oksijensiz ortamda yaşayan mikroorganizmalar yerleşebilir ve adrenalinin damar büzücü etkisi doku oksijenini düşürerek Clostridium welchii enfeksiyonunun gelişmesini hızlandırabilir. Kalbe enjeksiyon yapıldığında kalp masajı da sürdürülmelidir; böylece ilacın koroner dolaşıma katılması sağlanır.
Uygulama yolu nedeniyle ilacın yiyecek ve içeceklerle etkileşimi bulunmuyor.
Adrenalin Osel kullanmadan önce dikkat edilmesi gerekenler
Kimler kullanmamalı?
- Adrenaline karşı aşırı duyarlılığı olanlar
- Kan basıncı yüksek olanlar (hipertansiyon)
- Tiroid bezi aşırı çalışanlar
- Koroner yetmezliği olanlar, yani kalbi besleyen damarların kalbe yeterli kan taşıyamadığı kişiler
- Şeker hastaları
- Feokromositoması, yani böbrek üstü bezinde tümörü olanlar
- Subaortik stenoz, kalpte sağ karıncık çıkım yolunda daralma bulunanlar
- Hipovolemik şok, yani kan hacminin azalmasına bağlı olarak kalbin yeterli kan pompalayamadığı tablo (anafilaktik şok bunun dışındadır)
- Organik kalp hastalığı, ritim bozukluğu (aritmi) ya da kalp büyümesi (kalp dilatasyonu) olanlar
- Organik beyin hasarı veya beyin damarlarıyla ilgili hastalığı (serebrovasküler hastalık) olanlar
- Dar açılı glokomu olanlar; bu göz hastalığı ani bulanık görme, ağrı ve kızarıklıkla seyreder
- Genel anestezide siklopropan ya da halojenli hidrokarbon türevi anestezik alanlar
Buna ek olarak, lokal anesteziklerle karıştırıldığında ilaç parmaklarda, kulakta, burunda ve genital bölgede kullanılmamalıdır.
Dikkatli kullanılması gereken durumlar
Şu durumlarda ilaç dikkatle kullanılır: asidoz, yani kanda asit maddelerin artması; hipoksi, dokulara giden oksijenin azalması; uzun süreli astım ve amfizem, yani akciğerdeki hava keseciklerinin gerilip genişlemesine bağlı nefes darlığı tablosu; kalp ve damar sistemiyle ilgili hastalıklar; genel anestezi altında ameliyat olacak olmak.
Yaşlılarda, psikonörotik hastalarda ve beyin damarlarında damar sertliği (serebral arteriyoskleroz) bulunanlarda da temkinli davranılması gerekir. Çözelti koruyucu olarak sodyum metabisülfit taşıdığı için sülfit alerjisine yol açabilir. Tanısı konmuş ya da şüphelenilen doğuştan uzun QT sendromu veya Torsades de Pointes hastalarında ise ilacın kullanımından kaçınılmalıdır. Bu uyarılardan biri geçmişte bile olsa sizin için geçerliyse hekiminize danışın.
Adrenalin Osel yan etkileri nelerdir?
Adrenalin Osel yan etkileri talimatta sıklığı bilinmeyen, yani eldeki verilerle tahmin edilemeyen başlığı altında toplanmıştır. Bu, etkilerin nadir olduğu anlamına gelmez; yalnızca sıklıkları sayısal olarak belirlenmemiştir.
Sinir sistemi tarafında sinirlilik, kaygı (anksiyete), huzursuzluk, baş ağrısı, baş dönmesi, başta hafiflik hissi ve uykusuzluk bildirilmiştir. Gözle ilgili etkiler arasında dar açılı glokomun ortaya çıkması veya ağırlaşması, gözde geçici batma ve yanma, göz ağrısı, göz kapağında alerjik reaksiyon ve gözde tahriş sayılıyor.
Kalp ve damar sistemine ait etkiler bu ilaçta en dikkat gerektiren gruptur. Çarpıntı, güçlü kalp atışı, yüzde kızarma, yüzün solması, göğüs ağrısı, kalp kasının oksijen tüketiminde artış, ritim bozuklukları ve damarlarda daralma bildirilmiştir. Anjina pektoris, yani kalp kasının bölgesel olarak yetersiz kanlanmasından kaynaklanan ve genellikle göğsün ortasında sıkışma hissiyle kendini gösteren tablo da görülebilir. Karıncıklardan kaynaklanan tamamen düzensiz ve yetersiz kasılmalarla seyreden ventriküler fibrilasyon ve ani ölüm bildirilmiş yan etkiler arasındadır. Kan basıncı ileri derecede yüksek olan hastalarda ilaç beyin kanamasına ve akciğerlerde sıvı toplanmasına (pulmoner ödem) neden olabilir.
Solunum tarafında hırıltılı soluma ve nefes darlığı görülebilir. Sindirim sistemiyle ilgili olarak bulantı, kusma, ağız kuruluğu ve boğazda kuruluk bildirilmiştir. Kuvvetsizlik ve titreme de listededir. İdrar torbası çıkışında tıkanıklığı olan hastalarda ani idrar yapamama ya da idrar sonrası torbada önemli miktarda artık idrar kalması (akut üriner retansiyon) gelişebilir; böbrek ve iç organlara giden kan akımında azalma da görülebilir.
Talimatta "diğer" başlığı altında sıralananlar şunlar: terlemede artış, kol ve bacaklarda üşüme, bir bölgenin kanlanamamasına bağlı doku kaybı (lokal iskemik nekroz) ve düşük dozlarla bile ortaya çıkabilen insülin salınımının engellenmesiyle kan şekeri yüksekliği. Yağların ayrışması (lipoliz), yağ asitlerinin yıkımıyla keton cisimlerinin açığa çıkması (ketogenez), glukoneogenez ve glikoliz gibi biyokimyasal etkiler de bildirilmiştir. Talimatta yer almayan bir yan etkiyle karşılaşırsanız hekiminizi ya da eczacınızı bilgilendirin.
Adrenalin Osel diğer ilaçlarla etkileşimi
Adrenalinin etkileşim listesi geniştir ve etkileşimlerin bir kısmı ciddi sonuç doğurabilir:
- Trisiklik antidepresanlar, maprotilin, levodopa, metildopa, MAO inhibitörleri, bretilyum, klonidin, dopeksamin, entakapon, doksapram, oksitosin, sodyum levotiroksin, klorfeniramin ve difenhidramin adrenalinin etkisini güçlendirerek ritim bozukluklarına ve ağır kan basıncı yükselmesine yol açabilir.
- Digitalis glikozidleri ve civalı idrar söktürücüler adrenalinin ritim bozukluğu yapma eğilimini artırabilir.
- Ergo alkaloidleri ve oksitosin damar büzücü etkiyi güçlendirebilir.
- Doğum sırasında adrenalin ya da adrenalin içeren lokal anestezik kullanılmışsa, vazopresin, ergonovin ve metilergonovin gibi rahim kasılmasını sağlayan ilaçlar şiddetli kan basıncı krizlerine ve doğum sonrası dönemde beyin kanamasına neden olabilir.
- Propranolol gibi beta-adrenerjik blokörler adrenalinin bronş açıcı etkisini ortadan kaldırır. Beta-adrenerjik antagonistler ise kalp kasılmasını güçlendiren etkisini azaltır.
- Alfa-adrenerjik blokörler, prazosin, terazosin, haloperidol, loksapin, fenotiyazin ve tioksantinler damar büzücü etkiyi zayıflatabilir.
- Halojenli hidrokarbon yapısındaki genel anestezikler ve siklopropan kalp kasını duyarlı hale getirerek ritim bozukluğu riskini artırır.
- Sempatomimetik ilaçlar ve fosfodiesteraz inhibitörleri de ritim bozukluğu yapma eğilimini yükseltir.
- Adrenalin, sodyum bikarbonat ve furosemid gibi alkali çözeltilerde etkinliğini yitirir.
Adrenalin Osel hamilelikte ve emzirirken kullanılır mı?
Gebe kadınlarda kullanıma ilişkin yeterli veri bulunmuyor, bu yüzden hekiminiz gerekli görmedikçe hamilelikte kullanılmamalıdır. Adrenalin plasentayı geçer ve doğumsal kusur sıklığında hafif bir artış olduğuna dair bulgular vardır. Doğum sırasında kullanılmamalıdır, aksi halde doğumun ikinci evresinin uzamasına yol açabilir. Tedavi sırasında hamile olduğunuzu fark ederseniz hemen hekiminize veya eczacınıza danışın.
Emzirme dönemi için ilacın güvenli kullanılıp kullanılamayacağı araştırılmamıştır. Emziriyorsanız dikkatli kullanmanız gerekir ve ilacı almadan önce hekiminize ya da eczacınıza danışmanız beklenir.
Adrenalin Osel araç ve makine kullanımını etkiler mi?
İlacın etkileri ancak sürekli verilmesi durumunda sürdürülebilir. Talimattaki uyarı net: organ işlevleriniz normal düzeylere dönmedikçe araç ve makine kullanmayın.
Adrenalin Osel nasıl saklanır?
Ampulleri çocukların göremeyeceği, erişemeyeceği yerlerde ve kendi ambalajında saklayın. Uygun koşul 15-25°C arasındaki oda sıcaklığı ve ışıktan korunmuş bir ortamdır; ürün buzdolabında saklanmaz.
Ambalajdaki son kullanma tarihi geçtikten sonra ilacı kullanmayın. Tarihi geçmiş ya da kullanılmayan ilaçları çöpe atmak yerine Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca belirlenen toplama sistemine verin.
Adrenalin Osel hakkında sık sorulan sorular
Adrenalin Osel ne için kullanılır?
Kalp durması ve canlandırma girişimlerinde, anafilaktik şok ile ani alerjik reaksiyonlarda, astım atağı ve bronkospazmda, yüzeysel kanamaların durdurulmasında ve lokal anesteziklerin etkisini uzatmak için kullanılır.
Adrenalin Osel nasıl uygulanır?
Tercihen deri altına enjekte edilir. Kas içine de yapılabilir, ancak kalça kasları kullanılmaz. Acil durumlarda sulandırılarak çok yavaş damar içi enjeksiyonla, kalp durmasında ise kalp içine enjeksiyon veya soluk borusuna damlatma yoluyla verilebilir.
Adrenalin Osel ampulünde ne kadar etkin madde var?
Her ampulde 0,5 mg adrenalin bulunur. Kutular 10 ya da 100 ampulden oluşur.
Adrenalin Osel dozu ne kadardır?
Dozu hekim belirler. Alerjik reaksiyonlarda yetişkinler için alışılmış başlangıç dozu 0,1-0,5 mg'dır ve bir defada verilen doz 1 mg'ı geçmemelidir.
Adrenalin Osel şeker hastalarında kullanılır mı?
Talimat şeker hastalığını ilacın kullanılmaması gereken durumlar arasında sayıyor. Adrenalin düşük dozlarda bile insülin salınımını engelleyerek kan şekerini yükseltebilir.
Adrenalin Osel kan basıncını yükseltir mi?
Yükseltebilir. Kan basıncı yüksekliği ilacın kullanılmaması gereken durumlar arasındadır ve şiddetli hipertansiyonu olan hastalarda beyin kanaması ile akciğerde sıvı toplanması riski bildirilmiştir.
Bu sayfadaki bilgiler T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu tarafından onaylanan Adrenalin Osel kullanma talimatından derlenmiştir ve yalnızca bilgilendirme amaçlıdır. Tanı ve tedavi kararları için hekiminize, ilacın kullanımıyla ilgili sorularınız için eczacınıza başvurun.