Aripa 1 MG/ML Oral Çözelti

Aripa 1 mg/ml oral çözelti, etkin madde olarak aripiprazol içerir ve antipsikotikler diye adlandırılan ilaç grubuna dahildir. Sıvı formun ayırt edici yanı dozun mililitre cinsinden ayarlanabilmesi: her mililitre 1 mg aripiprazole karşılık gelir. Berrak, renksiz ila açık sarı çözelti, 150 ml'lik amber renkli cam şişede çocuk kilitli kapakla sunulur; ambalajında ölçülü pipet ve kadeh bulunur. Ruhsat sahibi Ali Raif İlaç San. A.Ş.'dir.

Aripa nedir, ne işe yarar?

Aripa nedir sorusuna en kısa yanıt: ruhsal belirtileri düzenleyen bir antipsikotik. Aripiprazol dört farklı tabloda kullanılır ve bu tabloların yaş aralıkları birbirinden farklıdır.

Oral çözelti formunun pratik değeri çocuklarda ve ergenlerde ortaya çıkar. Belge, 13-17 yaş ergenlerde tedaviye oral çözelti formuyla düşük bir dozda başlanabileceğini ve dozun kademeli artırılabileceğini söylüyor; sıvıyı pipetle ölçmek bu geçişi kontrollü kılar.

Aripa ne işe yarar sorusunun cevabı tek bir hastalıkla sınırlı değil: kullanma talimatı iki ruhsal hastalığı, dirençli depresyonu ve otistik bozuklukla ilişkili davranış belirtilerini kapsıyor. Kendinizi daha iyi hissetseniz bile doktorunuza danışmadan günlük dozu değiştirmemeniz veya kesmemeniz isteniyor.

Aripa endikasyonları: hangi durumlarda kullanılır?

Aripa endikasyonları belgede şu dört başlıkta tanımlanıyor:

• Yetişkinlerde ve 13-17 yaş ergenlerde; olmayan şeyleri duyma, görme veya hissetme, şüphecilik, yanlış düşünceler, tutarsız konuşma ve davranışlar, duygusal durgunluk gibi belirtilerle seyreden bir hastalığın tedavisi. Bu hastalar ruhsal çökkünlük içinde olabilir, kendilerini suçlu, endişeli ya da gergin hissedebilir
• Yetişkinlerde; olağan dışı ve sürekli taşkın ya da sinirli bir dönem, aşırı enerji, az uyku ihtiyacı, düşüncelerin hızlanması ve çok hızlı konuşma durumunun tedavisi ile tekrarının engellenmesi
• Antidepresan tedaviye dirençli majör depresyon hastalarında, antidepresan tedaviyi güçlendirmek için ekleme tedavisi
• 6-17 yaş arasındaki çocuklarda ve ergenlerde otistik bozuklukla ilişkili irritabilite belirtileri: agresif davranış, kendine zarar verme girişimleri, öfke nöbetleri, ruh halinin hızla değişmesi

6 yaş altında güvenlilik ve etkililik belirlenmediği için kullanımı önerilmiyor.

Aripa nasıl kullanılır? Doz ve kullanım talimatı

Aripa nasıl kullanılır sorusunun yanıtı endikasyona ve yaşa göre değişiyor. Sıvı formda dozlar mililitre olarak verilir:

• Yetişkinlerde normal doz günde bir kez 15 ml çözeltidir, yani 15 mg aripiprazole eşdeğer miktar. Doktorunuz günde en yüksek 30 mg olacak şekilde daha düşük ya da daha yüksek bir doz verebilir
• 13-17 yaş ergenlerde oral çözelti ile düşük bir dozda başlanabilir; doz kademeli olarak ergenlerdeki günlük 10 mg'a artırılabilir, üst sınır burada da günde 30 mg'dır
• Majör depresif dönemlerde bir antidepresanla birlikte verildiyse olağan başlangıç dozu günde 5 mg'dır; hekiminiz en yüksek 15 mg olacak şekilde farklı bir doz belirleyebilir

Uygulamanın kuralları sıvı forma özgü:

• Ağız yoluyla alınır; her gün aynı saatte kullanmaya özen gösterin
• Yemeklerden önce ya da sonra alabilirsiniz, aç veya tok karnına olması sonucu değiştirmez
• Çözelti uygulanmadan önce diğer sıvılarla seyreltilmemeli, yiyecekle karıştırılmamalıdır
• Şişeyi açtıktan sonra 6 ay içinde tüketmelisiniz

65 yaş üzerindeki hastalarda doz ayarlaması gerekmez; deneyim kısıtlı olduğu için tedavi en uygun başlangıç dozuyla düzenlenebilir. Böbrek yetmezliğinde ve hafif ile orta karaciğer yetmezliğinde doz değişikliği gerekmez, şiddetli karaciğer yetmezliğinde dikkatli kullanılması öneriliyor.

Bir dozu atlarsanız hatırladığınız anda alın, ancak bir günde iki doz almayın. Gereğinden fazla alındığında kalp atım hızında artış, huzursuzluk, konuşma sorunları, özellikle yüzde ve dilde olağan dışı hareketler ve bilinç düzeyinde azalma görülebilir. Daha ağır belirtiler arasında akut konfüzyon, nöbet, koma, ateş, sık nefes alıp verme, terleme, kaslarda sertleşme, uyku hali, boğulma hissi, düşük ya da yüksek kan basıncı ve anormal kalp ritmi var. Böyle bir durumda acilen doktorunuza ulaşın ya da ilaç kutusuyla en yakın hastaneye gidin.

Aripa kullanmadan önce dikkat edilmesi gerekenler

Kimler kullanmamalı?

Aripiprazole ya da çözeltinin içerdiği maddelerden birine karşı alerjiniz varsa kullanılmaz. Belge aynı bölümde ek bir uyarı veriyor: aripiprazol tedavisi sırasında intihar düşünceleri ve davranışları bildirilmiştir; kendinize zarar vermekle ilgili bir düşünceniz varsa hemen doktorunuza söyleyin.

Dikkatli kullanılması gereken durumlar

Tedaviye başlamadan önce şu başlıkları hekiminize bildirin: kan şekerinizin yüksek olması ya da ailenizde şeker hastalığı bulunması, nöbet geçirmiş olmanız, özellikle yüzünüzde istemsiz hareketler olması, sizde veya ailenizde kalp-damar hastalığı, felç, mini-felç, anormal kan basıncı ya da kan pıhtılaşması öyküsü, geçmiş patolojik kumar öyküsü, uyku apnesi ve beyin aktivitelerini yavaşlatan ilaç kullanımı, ilaç bağımlılığı ya da kötüye kullanım öyküsü.

Tedavi sırasında kilo alma, hareket bozukluğu, günlük işlerinizi etkileyen sersemlik, yutma güçlüğü ve alerjik belirtileri bildirin. Bunaması olan yaşlı bir hastaysanız, geçmişteki felç veya mini-felç öyküsü hekime iletilmelidir.

İki durum acil: kendinize zarar verme düşünceleriniz varsa ve kaslarda sertlik veya yüksek ateşle birlikte katılık, terleme, mental değişiklik ya da çok hızlı, düzensiz kalp atışı varsa derhal doktorunuza başvurun.

Dürtü kontrol bozuklukları da izlenmesi istenen bir başlık. Kumar bağımlılığı, aşırı yeme, aşırı harcama ve anormal cinsel istek gibi dürtülere direnemediğinizi siz, aileniz ya da size bakan kişi fark ederse hekiminize bildirin; doktorunuz doz ayarlaması ya da tedaviyi durdurma kararı verebilir. Aripiprazol uykusuzluğa, ayağa kalkarken kan basıncında düşüşe, baş dönmesine ve denge değişikliklerine yol açarak düşmelere neden olabilir; yaşlıysanız ya da güçsüzlüğünüz varsa dikkatli olun.

Yemeklerden bağımsız alınabilir, ancak bu ilacı kullanırken alkol almayın. Yardımcı maddelerde sıvı forma özgü bilgiler var: her mililitrede 200 mg fruktoz ve 400 mg sukroz bulunur, şeker hassasiyetiniz varsa hekiminize danışın. Çözelti parabenler içerir ve bunlar gecikmiş alerjik reaksiyonlara yol açabilir. Her dozaj biriminde 21,4 mg propilen glikol, 1 mmol'ün altında sodyum bulunur.

Aripa yan etkileri nelerdir?

Aşağıdakilerden biri olursa çözeltiyi kullanmayı durdurun ve derhal doktorunuza bildirin ya da en yakın acil servise başvurun:

• Alerjik reaksiyonlar: ağız, dil, yüz ve boğazın şişmesi, kaşıntı, döküntü
• Kalp krizi
• İntihar düşüncesi, intihar girişimi ve intihar
• Ketoasidoz veya koma. Ketoasidozda bulantı, kusma, karın ağrısı, halsizlik, hızlı ve derin nefes alma, iştahsızlık, ağız kuruluğu, çok su içme ve sık idrara çıkma görülür
• Nöbet
• Ateş, kas sertliği, hızlı nefes alma, terleme, azalmış bilinç ile kan basıncı ve kalp atımında ani değişikliklerin birlikte görülmesi
• Yüksek kan basıncı
• Kan pıhtısının bir damarı tıkaması. Ayaklarda şişme, ağrı ve kırmızılık bacak pıhtısını, göğüs ağrısı ve nefes darlığı pıhtının akciğere ulaştığını gösterebilir
• Gırtlak çevresindeki kasların ağrılı kasılması
• Yiyeceklerin kazaen solukla içeri alınması (zatürre riski taşır)
• DRESS gibi ciddi alerjik reaksiyonlar. Yüzde döküntüyle birlikte grip benzeri belirtilerle başlar; sonra uzamış döküntü, yüksek ateş, büyümüş lenf düğümleri ve kan testlerinde karaciğer enzimi ile bir tür beyaz kan hücresinde artış eklenir

Belge bu çok ciddi etkilerin hepsinin oldukça seyrek görüldüğünü belirtiyor.

Aripa yan etkileri arasında yaygın olanlar, yani 100 kişiden birden fazlasında görülebilenler: diyabet, huzursuz hissetme ve hareketsiz oturmakta zorluk, akatizi, uykusuzluk, endişe, ekstrapiramidal bozukluk (kontrol edilemeyen seğirme, sarsılma, kıvranma), tremor, sersemlik, uykululuk, baş ağrısı, bulanık görme, bulantı, kusma, kabızlık, hazımsızlık, aşırı tükürük salgısı ve yorgunluk.

Yaygın olmayan etkiler: kanda prolaktin artışı, kan şekeri yükselmesi, depresyon, tardif diskinezi (ağız, dil, kol ve bacaklarda kontrolsüz hareketler), distoni, çift görme, taşikardi, ortostatik hipotansiyon, hıçkırık, huzursuz bacak sendromu, cinsel ilgide değişme ve gözün ışığa hassasiyeti. Seyrek görülen tek başlık uyku apnesidir.

Sıklığı bilinmeyen etkiler geniş bir liste oluşturuyor: düşük beyaz kan hücresi ve trombosit düzeyi, yavaş kalp hızı, karaciğer yetmezliği ve iltihabı, yüksek kan şekeri, kanda düşük sodyum, iştah kaybı, kilo değişimi, saldırganlık hissi, ajitasyon, sinirlilik, serotonin sendromu, konuşma bozukluğu, ani açıklanamayan ölüm, hayatı tehdit eden düzensiz kalp atımı, bayılma, pankreas iltihabı, yutma zorluğu, ishal, karın rahatsızlığı, cildin ve gözlerin sararması, sabit donuk bakış, deri döküntüsü, ışığa cilt hassasiyeti, saç dökülmesi, aşırı terleme, anormal kas yıkımı, kas ağrısı, idrar kaçırma ya da idrar yapmada zorluk, yenidoğanda yoksunluk belirtileri, uzamış ereksiyon, vücut ısısının kontrolünde zorluk, göğüs ağrısı ve el, bilek ya da ayaklarda şişme.

Bunaması olan yaşlı hastalarda daha fazla ölümcül vaka, ayrıca felç ve mini-felç vakaları bildirilmiş. 13-17 yaş grubunda yan etkiler yetişkinlerdekine benziyor; uyku hali ile kontrol edilemeyen tik ve seğirme hareketleri çok yaygın, ağız kuruluğu, iştah artışı ve ayağa kalkarken baş dönmesi yaygın görülmüş.

Aripa diğer ilaçlarla etkileşimi

Tansiyon düşürücü ilaç kullanıyorsanız bunu hekiminize söyleyin, çünkü aripiprazol bu ilaçların etkisini artırabilir. Belgenin özellikle belirtmenizi istediği gruplar: antiaritmikler (diltiazem, kinidin, amiodaron, flekainid), depresyon ya da anksiyete tedavisinde kullanılan ilaç ve bitkisel tedaviler (fluoksetin, paroksetin, venlafaksin, sarı kantaron), mantar ilaçları (ketokonazol, itrakonazol), HIV ilaçları (efavirenz, nevirapin, indinavir, ritonavir), antikonvülsanlar (karbamazepin, fenitoin, fenobarbital) ve tüberküloz antibiyotikleri (rifabutin, rifampisin). Famotidin, valproat ve lityum ile anlamlı bir etkileşim bulunmuyor.

Serotonin düzeyini artıran ilaçlar ayrı bir grup: triptanlar, tramadol ve triptofan, paroksetin ve fluoksetin gibi SSRI'lar, venlafaksin, klomipramin ve amitriptilin gibi trisiklikler, sarı kantaron, petidin, sumatriptan ve zolmitriptan. Bunlar yan etki riskini artırabilir; olağan dışı bir belirti görürseniz hekiminize bildirin.

Aripa hamilelikte ve emzirirken kullanılır mı?

Gerekli olmadıkça hamilelik döneminde kullanılmaz; hamileyseniz ya da hamile olma ihtimaliniz varsa doktorunuza derhal söyleyin. Gebeliğin son üç ayında bu ilacı kullanan annelerin yenidoğanlarında titreme, kas tutulması veya güçsüzlüğü, uyuklama, huzursuzluk, solunum problemleri ve beslenme zorluğu gözlenebilir; böyle bir belirti fark ederseniz hekiminize danışın.

Emzirme için belgede iki ifade yan yana duruyor: bir yanda emzirmenin çocuğa faydası ile tedavinin anneye faydası karşılaştırılarak karar verilmesi gerektiği, öte yanda bu ilacı kullanıyorsanız emzirmeyi bırakmanız gerektiği yazıyor. İkisi de böyle aktarılmalı; karar hekiminize aittir.

Aripa araç ve makine kullanımını etkiler mi?

Tedavi sırasında sersemlik ve görme problemleri ortaya çıkabilir. Bu durumun, motorlu araçlar dahil tehlikeli makinelerin kullanımı gibi tam dikkat gerektiren işlerde göz önünde bulundurulması isteniyor.

Aripa nasıl saklanır?

25°C altındaki oda sıcaklığında, orijinal ambalajında ve çocukların göremeyeceği, erişemeyeceği yerlerde saklanır. Şişe açıldıktan sonra 25°C altında saklanmak koşuluyla 6 ay içinde kullanılmalıdır; açtığınız tarihi şişeye yazmak işe yarar.

Son kullanma tarihiyle uyumlu kullanın; bu tarih belirtilen ayın son günüdür. Son kullanma tarihi geçmiş veya kullanılmayan ilaçları çöpe atmayın, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca belirlenen toplama sistemine verin.

Aripa hakkında sık sorulan sorular

Aripa oral çözelti ne için kullanılır?

Yetişkinlerde ve 13-17 yaş ergenlerde belirli ruhsal hastalıkların tedavisinde, taşkın dönemlerin tedavisi ve tekrarının önlenmesinde, dirençli depresyonda ekleme tedavisi olarak ve 6-17 yaşta otistik bozuklukla ilişkili irritabilitede kullanılır.

Aripa oral çözelti günde kaç ml alınır?

Yetişkinlerde normal doz günde bir kez 15 ml'dir, yani 15 mg. Hekiminiz günde en yüksek 30 mg olacak şekilde daha düşük ya da yüksek bir doz belirleyebilir; antidepresana ekleme tedavisinde başlangıç günde 5 mg'dır.

Aripa çözelti suyla seyreltilebilir mi?

Seyreltilemez. Çözelti diğer sıvılarla karıştırılmamalı ve yiyeceğe eklenmemelidir.

Aripa şişesi açıldıktan sonra ne kadar kullanılır?

Açıldıktan sonra 25°C altında saklanmak koşuluyla 6 ay içinde tüketilmelidir.

Aripa ile alkol alınır mı?

Hayır, bu ilacı kullanırken alkol almayın.

Aripa oral çözelti şeker içerir mi?

Her mililitrede 200 mg fruktoz ve 400 mg sukroz bulunur. Şeker hassasiyetiniz olduğu söylendiyse kullanmadan önce hekiminize danışın.

Bu sayfadaki bilgiler T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu tarafından onaylanan Aripa kullanma talimatından derlenmiştir ve yalnızca bilgilendirme amaçlıdır. Tanı ve tedavi kararları için hekiminize, ilacın kullanımıyla ilgili sorularınız için eczacınıza başvurun.