evim.com

Anksiyete Belirtileri

Anksiyete, kaygı bozukluğu ya da anksiyete bozukluğu olarak da bilinir. Günlük olarak yaşanılan kaygı ve korku durumdan farklı olarak yaşanan uygunsuz kaygı ve korku durumudur.

Anksiyete (Kaygı Bozukluğu) Nedir?

Anksiyete (kaygı) strese karşı verilen normal bir tepkidir. Kimi zaman yararlı da olabilir. Sorun yaratacak durumlara karşı uyanık olmamızı ve önlem alabilmemizi sağlayacaktır. Anksiyete bozuklukları ise gündelik yaşanılan kaygı ve korku durumundan farklı ve uygunsuz kaygı ve korku içermektedir. Anksiyete bozuklukları en yaygın psikiyatrik hastalıktır. İnsanların yaklaşık yüzde 30’unu hayatının bir zamanında bir şekilde etkilemiştir.

Anksiyete bozukluklarında, kaygı ve panik duyguları günlük aktiviteleri etkiler, kontrolü zordur. Tehlikeye karşı olması gerekenden fazla ve uzun süreli bir kaygı vardır. Kaygı bozuklukları çocukluktan başlayıp yetişkinliği kadar geniş bir dönemi etkileyebilir.

Anksiyete bozukluklarında genetik faktör önemlidir. Ancak genetiğin de ötesinde çocukluk travmaları veya aşırı korumacı ebeveynler gibi çocukluk deneyimleri anksiyetik bir eğilim oluşturmada rol oynayabilir. Anksiyete bozuklukları olan kişilerde, tehdit tepkisini kontrol eden beyin sisteminde sorun vardır. Tehlikeyi tespit eden bir beyin yapısı olan amigdala, olması gerekenden daha aktif hale gelebilir ya da tehlike olmayan şeyleri tehlike olarak algılayabilir.

Anksiyete bozuklukları geniş bir hastalık grubunu içine alır. En sık karşılaşılan bozukluklar ise sosyal anksiyete bozukluğu, yaygın anksiyete bozukluğu, agorafobi, panik bozukluğu, spesifik fobiler ve ayrılma anksiyete bozukluğudur.

Anksiyete (Kaygı Bozukluğu) Belirtileri

Anksiyete bozuklukları geniş bir tabloyu içine alır ve bir çok belirtisi vardır. Bu belirtiler hastalığın şiddetine bağlı olarak artabilir ya da belirtilerin sıklığı artabilir.

Belirtiler şu şekildedir:

  • Sinirli, huzursuz veya gergin hissetmek
  • Panik korkusunun varlığı
  • Kalp atım hızında artış (taşikardi)
  • Hızlı nefes alıp verme (taşipne)
  • Terleme
  • Titreme
  • Zayıf ve yorgun hissetme
  • Uyku problemleri
  • Sindirim sistemi sorunları yaşamak
  • Kaygıyı kontrol edememek
  • Kaygıyı arttıran şeylerden kaçma isteği
  • Mevcut kaygılardan dolayı bir şey üzerine dikkat toplamakta zorluk

Bu belirtiler geniş bir grubu ele almaktadır. Bu sebeple anksiyete bozuklukları bazı alt gruplara ayrılmıştır.

Anksiyetenin türlerine göre belirtileri şu şekildedir:

  • Yaygın Anksiyete Bozukluğu: Rutin işler ve sıradan olaylarda dahi aşırı ve kalıcı korku ve kaygı içerir. Endişe, gerçek durumla orantılı değildir, kontrolü zor ve nasıl hissettiğinizi etkiler. Genellikle diğer anksiyete bozuklukları veya depresyon ile birlikte ortaya çıkar.
  • Panik bozukluğu: Dakikalar içinde zirveye ulaşan ani yoğun endişe, korku veya terör duygularının tekrarlanan bölümlerini içerir (panik ataklar). Yaklaşan kıyamet duygusu, nefes darlığı, göğüs ağrısı veya kalp çarpıntısı hissedebilir. Bu kişiler tekrar panik atak geçirmekten korkarlar ve bu duruma karşı önlemler alırlar.
  • Agorafobi: İnsanın bulunduğu ortamdan kaçamayacağı tehlikelere karşı kendisini güvende hissedemediği anksiyete bozukluğudur. Hastanın korkusu günlük hayatta yaşanılanın çok üstündedir. Tanı konması için 6 aydan uzun sürmelidir. Agorafobiye sahip birey, korkusunu toplu taşıma araçlarında, açık alanlarda, kapalı alanlarda, kalabalık yerlerde, dışarıya yalnız çıktığında hissedebilir.
  • Ayrılma anksiyetesi bozukluğu: Ayrılma anksiyetesi bozukluğu olan bir kişi, bağlandığı kişiden ayrılmaktan korkar veya endişe duyar. Kaygısı, kişi için normal olandan oldukça fazladır ve uzun bir süre devam eder. Ayrılma anksiyetesi bozukluğu olan bir kişi, kendisine en yakın olan kişiyi kaybetme konusunda sürekli endişe duyabilir, evden ya da o kişi olmadan dışarı çıkmayı, uyumayı reddedebilir ya da ayrılma hakkında kabuslar yaşayabilir. Belirtiler genellikle çocuklukta gelişir, ancak erişkinlik dönemini de etkileyebilmektedir.
  • Sosyal anksiyete bozukluğu (Sosyal fobi): Utanç verici, küçük düşürülmüş, reddedilmiş veya sosyal etkileşimlerde gözden düşme konusunda kaygı ve rahatsızlık hissi vardır. Yeni insanlarda tanışmaktan kaçınma, toplu yerlerde bulunmama gibi durumlar içerebilir.
  • Özgül fobiler: Belirli bir nesneye veya duruma maruz kaldığınızda büyük endişe ve bundan kaçınma arzusu ile karakterizedir. Fobiler bazı insanlarda panik ataklara neden olur.

Anksiyete (Kaygı Bozukluğu) Nedenleri Nelerdir?

Anksiyete bozukluklarının sebepleri tam olarak anlaşılamamakla birlikte genetik çevresel, psikolojik ve gelişimsel faktörlerin birleşimini içermektedir. Anksiyete bozuklukları bazı sağlık problemleri ile birlikte de görülebilir. Bu nedenle anksiyete bozukluklarını tıbbi nedenler ve diğer risk faktörleri olarak gruplandırılabilir.

Tıbbi Nedenler

Bazı insanlar için anksiyete, altta yatan bir sağlık sorunuyla bağlantılı olabilir. Bazı durumlarda, anksiyete belirtileri ve semptomları tıbbi bir hastalığın ilk göstergeleri olabilir.

  • Kalp hastalıkları
  • Diyabet (şeker Hastalığı)
  • Hipertiroidi gibi tiroid bozuklukları
  • Bazı Göğüs hastalıkları: KOAH, Astım
  • İlaçların yanlış kullanımı
  • Alkol ve bazı anksiyolitik ilaçları aniden bırakma durumu
  • Kronik ağrılar
  • İrritabl barsak sendromu

Risk Faktörleri

  • Travma: İstismar veya travmaya katlanan veya travmatik olaylara tanık olan çocuklar, yaşamın bir döneminde anksiyete bozukluğu geliştirme riski daha yüksektir. Travmatik bir olay yaşayan yetişkinler de anksiyete bozuklukları geliştirebilir.
  • Bir hastalıktan kaynaklanan stres: Sağlık durumunun kötü olması veya ciddi bir hastalığa sahip olmak, tedaviniz ve geleceğiniz gibi konular hakkında ciddi endişe yaratabilir.
  • Stres oluşumu: Büyük bir olay veya daha küçük stresli yaşam durumlarının birikmesi aşırı kaygıyı tetikleyebilir. Örneğin bir yakının kaybı, iş stresi, mobbing veya ekonomik problemler.
  • Kişilik Tipleri: Belirli kişilik tiplerine sahip insanlar anksiyete bozukluklarına diğerlerinden daha yatkındır.
  • Diğer ruh sağlığı bozuklukları: Depresyon gibi diğer akıl sağlığı bozuklukları olan kişilerde de genellikle bir kaygı bozukluğu vardır.
  • Anksiyete bozukluğu olan akrabalara sahip olmak: Anksiyete bozuklukları ailelerde ortaya çıkabilir.
  • Uyuşturucu veya alkol: Uyuşturucu veya alkol kullanımı veya yanlış kullanım veya yoksunluk kaygıya neden olabilir veya kötüleştirebilir.

Anksiyete (Kaygı Bozukluğu) için hangi doktora gitmeli? Ne zaman doktora gidilmeli?

Anksiyete bozuklukları ile ilgilenen hekim Ruh Sağlığı ve Hastalıkları uzmanıdır. Eğer çocuğunuzda bu anksiyete bozukluğu olduğunu düşünüyorsanız Çocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları uzmanına da gidebilirsiniz.

Bazı durumlarda ruh sağlığı ve hastalıkları doktoru ile görüşmekte fayda vardır.

Bu durumlar şu şekildedir:

  • Çok fazla endişeleniyor gibi hissediyorsunuz ve işinize, ilişkilerinize veya hayatınızın diğer kısımlarına müdahale ediyor ise,
  • Korkunuz, endişeniz veya endişeniz sizi üzüyor ve kontrolü zor ise,
  • Depresyonda hissediyor, alkol veya uyuşturucu kullanımında sorun yaşıyorsun ya da kaygı ile birlikte başka akıl sağlığı endişeleri yaşıyor iseniz,
  • Kaygının fiziksel bir sağlık sorunuyla bağlantılı olabileceğini düşünüyorsanız.

Endişeleriniz kendi başlarına gitmeyebilir ve yardım istemezseniz zamanla kötüleşebilir. Endişeniz kötüleşmeden önce doktorunuza başvurun. Erken dönemde tedavi etmek daha kolay ve daha hızlıdır.

İntihar düşünceleri veya davranışları varsa acil olarak doktora başvurulmalıdır.

Makaleyi faydalı buldun mu?
0
0
Makeleyi Paylaşın

Anksiyete ile İlgili Sıkça Sorulan Sorular

Anksiyete bozukluğu tıbbi bir durumdur ve tedavi alınmazsa şiddeti artabilir ve yıllar boyu sürebilir. Etkin tedavi ile etkilerini azaltmak ve kurtulmak mümkündür. Anksiyete bozukluğuna sahip olduğunuzu düşünüyorsanız bir ruh sağlığı ve hastalıkları uzmanı ile iletişime geçmenizde fayda vardır.

Anksiyete bozukluğu çok sık görülen bir psikiyatrik tablodur. İnsanların %30’unu hayatlarının bir döneminde bir şekilde etkilemiştir. Nedenleri tam olarak bilinmemekle birlikte bazı sebepler suçlanmaktadır. Bunlar: Travma, bir hastalıktan kaynaklanan stres, bir yakının kaybı, iş stresi, mobbing, ekonomik problemler, belirli kişilik tipleri, depresyon, Anksiyete bozukluğu olan akrabalara sahip olmak, uyuşturucu veya alkol kullanmaktır. 

Ayrıca bazı hastalıklara sahip olmak da anksiyete bozukluğu için zemin hazırlayabilir. Bu hastalıklar ise kalp hastalıkları, diyabet (şeker hastalığı), hipertiroidi gibi tiroid bozuklukları,: KOAH ve astım gibi göğüs hastalıklar, alkol ve bazı anksiyolitik ilaçları aniden bırakma durumu, kronik ağrılar, irritabl barsak sendromu olabilir.

Anksiyete bozukluklarında genetik faktör önemlidir. Ancak genetiğin de ötesinde çocukluk travmaları veya aşırı korumacı ebeveynler gibi çocukluk deneyimleri endişeli bir eğilim oluşturmada rol oynayabilir. Anksiyete bozuklukları olan kişilerde, tehdit tepkisini kontrol eden beyin sisteminde sorun vardır. Tehlikeyi tespit eden bir yapı olan amigdala, olması gerekenden daha aktif hale gelebilir ya da tehlike olmayan şeyleri tehlike olarak algılayabilir.

Anksiyete genç erişkinlik döneminde ortaya çıkan bir tıbbi durumdur. Bu sebeple bebeklerde görülmez. Bebeğinizde panik benzeri bir tablo olduğunu düşünüyorsanız pediatri (çocuk) doktorunuzla görüşmenizde fayda vardır.

Anksiyete, kaygı bozukluğu ya da anksiyete bozukluğu olarak da bilinir. Günlük olarak yaşanılan kaygı ve korku durumdan farklı olarak yaşanan uygunsuz kaygı ve korku durumudur.

makaleyi incele

Kaygı bozukluğu, anksiyete bozukluğu kısa adı ile anksiyete; ilaç, psikoterapi ya da her ikisi ile birlikte tedavi edilebilir.

makaleyi incele