evim.com

Anevrizma Belirtileri

Anevrizma, damarlardaki incelme sonucu meydana gelen damar genişlemesidir.

Anevrizma Nedir?

Anevrizma, kan damar duvarının incelmesi sonucu damarın genişleyerek balon gibi bir hal almasıdır. Günümüzde bu durumu saatli bomba gibi algılarız. Damar duvarı çok incelebildiği için her an anevrizma rüptürü (yırtılma) tehlikesi mevcuttur. 

Bu hastalık kazanılmış ya da kalıtsal olarak ortaya çıkar. Genellikle anevrizma kendini belli etmez, rutin muayeneler sırasında fark edilir. Çoğu zaman anevrizmanın patlaması sonucu hastanın ölümü ile sona erer.

Anevrizmalar gerçek ve yalancı anevrizma olarak iki türü vardır:

  • Gerçek arteriyel anevrizmalar: Arter duvarının her üç katmanı genişler. Aort, boyun damarları, abdominal aort, beyin damarlarında ve bacak damarlarında gözlenir.
  • Yalancı anevrizmalar: Bu tür anevrizmalar yaralanmaların yanı sıra travmatik olaydan sonra damar bütünlüğü bozulduğu zaman ortaya çıkar. Ayrıca anjiyografi, anjiyoplasti sonrası veya arterin birleştiği yerde ortaya çıkabilirler. Kas ve elastik liflerin incelmesi ve bağ dokusu ile değiştirilmesi durumunda gerçek anevrizmalar bölgesinde yalancı anevrizmalar oluşabilir.

Anevrizmalar yapısına bağlı olarak fusiform ve sakküler anevrizmalar olarak sınıflandırılır. Fusiform anevrizmalar, bakışımlı olurlar, sakküler anevrizmalar kese şeklinde olurlar. 

Anevrizmalar herhangi bir arterde ortaya çıkabilir. Çoğu zaman, kanın kalpten tüm vücuda aktığı büyük bir atar damarı genişlemesi yani aortada anevrizmalar daha sık oluşur. Ancak anevrizmanın birçok çeşitleri vardır:

Aort anevrizması; aort, vücuttaki en büyük kan damarıdır. Duvarları yoğun ve güçlüdür. Ancak bazı durumlarda kısmen zayıflayabilirler. Bu durum, bir genişlemeye veya aort anevrizmaya yol açar. Bu anevrizma her an patlayabilir ve ayrıca kalp, böbrek, felç hastalıklarına neden olabilir. Damar duvarlarının kese şeklinde genişlemesine bağlı olarak, hastalığın çeşitli varyantlarını içerir:

  • Çıkan aortun anevrizması: Damarın en başında lokalizedir, burası damarın kalpten çıkan yeridir ve göğüste dikey olarak gider.
  • Aortik ark anevrizması: Göğüsün üst kısmında, damarın büküldüğü ve büyük arterlerin oradan baş ve boyuna ayrıldığı yerdir.
  • Göğüs aort anevrizması: Damarın arkından karına kadar inen bölümünde bulunur.
  • Abdominal aort anevrizması: Damardan arterlerin iç organlara ayrıldığı diyaframın altında ortaya çıkar.

Dissekan anevrizma; aort duvarının iç tabakasının yırtılmasının gerçekleştiği ve aort duvarının iç ve dış tabakaları arasında kanın aktığı ve dış tabakanın yırtılmasına yol açan nadir bir hastalıktır.

  • Abdominal anevrizma: Karın duvar arteri anevrizması. Başka bir hastalığı teşhis ederken veya karın duvarı üzerinde nabız gözlemlenirse tespit edilebilir. Olguların yaklaşık% 25'inde, böbrek arterlerinde ve bacak damarlarında eşlik eden damarsal hastalıkları vardır.
  • Kalpte damar genişlemesi: Kalbin arterlerindeki anevrizmalar (koroner arterler), kalp krizi semptomlarına benzer, göğüs ağrısı ve nefes darlığı gözlenir.
  • Kalp anevrizması: Kalp krizi sonucu gelişen anevrizmalardır. Genellikle sol kalp duvarı genişler.
  • Boyun damar genişlemesi (karotis arterleri): Karotis anevrizmaları, bir beyin arterini bloke edebilir ve felce neden olabilir. Karotid arterin anevrizmaları için, baş ağrısı, görme bozuklukları, göz sinirinin parezi gelişir. Genç hastalarda inmenin ana nedenlerinden biridir. Migren, hipertansiyon, boyun ağrısı ile ilişkilidir. Genellikle geçici körlük, boyun şişmesi ve zonklama gibi kulak çınlaması olayları görülebilir.
  • Beyin anevrizması, intrakranial anevrizma, serebral anevrizma: Beyin arterlerinin lokal genişlemesidir. Anevrizmanın rüptürünün sonucu, beyne değişen şiddette nörolojik bozukluklara veya ölüme yol açabilen kanamalardır. Genellikle zihinsel değişiklikler, duygusal değişkenlik, psikotik bozukluklar, azalmış zekâ, hafıza bozukluğu, dikkat bozuklukları gözlenir. Elektrolit bozuklukları, diyabet insipidus, bacakta daha belirgin olan hafif kas kaybı gelişebilir.
  • Kılcal damar genişlemesi, yüzdeki damar genişlemesi, yüzdeki kılcal damar genişlemesi: Yüzdeki genişlemiş kılcal damarlar ve kızarıklık probleminin birkaç adı vardır: örümcek damarları, rosacea veya telanjiektazi. İlk olarak, cildin kızarıklığı geçicidir ve kan damarlarını genişleten faktörler ortaya çıktığında ortaya çıkar. Telenjiektaziler, küçük damarlar genişlediğinde cildin yüzeyinin altında görünür hale gelirler. Telenjiektaziler vücudun farklı bölgelerinde ortaya çıkabilir; yüzünde, ellerde, ancak çoğunlukla bacaklarda bulunur.
  • Testislerde damar genişlemesi/erkek yumurtalık damar genişlemesi/ varikosel damar genişlemesi: Bu testisin varisli damar genişlemesidir. Patoloji 14-15 yaş arası gençlerde daha yaygındır ve erkek kısırlığının en yaygın nedenlerinden biridir. Basınç artışı nedeniyle ortaya çıkar. Genellikle bu damarların anatomik özellikleri ile ilişkilidir. Sol testis damarının anatomik özellikleri nedeniyle solda varikosel daha sık oluşur. Hastalığın gelişimine katkıda bulunan faktörler olarak, uzun süreli yoğun fiziksel efor, karın içi basıncın yükseldiği hastalıkları ve böbrek damarlarının trombozu veya sıkışmasına neden olur. Yaşlılara varikosel başlangıcı böbrek kanserinde ortaya çıkar.
  • Bacaklarda damar genişlemesi, ayakta damar genişlemesi: Bacak arterlerin çoğu anevrizması semptomlara neden olmaz. Bununla birlikte, anevrizmanın içinde kan pıhtıları oluşabilir. Ayrılıkçı kan pıhtılarına emboli denir. Embollar, bacak veya ayağın kan akışı ile hareket edebilir. Bu da ani şiddetli ağrı, bacak uyuşmasına neden olur. Tedavi edilmezse, belirtiler belirginleşir ve yoğunlaşır. Yumuşak doku ölümü yaygın bir durumdur. Bacak arterlerin anevrizmalarında en şiddetli ve sıklıkla geri dönüşümsüz komplikasyonları arasında, kan akışındaki sistematik bir eksikliğin bir sonucu olarak kangren gelişir.
  • Karaciğerde damar genişlemesi: Çoğu zaman yaralanmalardan kaynaklanır.
  • Böbrekte damar genişlemesi: Böbrek arter anevrizması, iç organların arterlerinin tüm anevrizmaları arasında en yaygın ikinci damardır ve kadınlarda en yaygın olanıdır. Böbrek anevrizması ile ilişkili ana sorun, böbreğin arterlerinin bir kan pıhtısı parçaları ile tıkanmasıdır. Bu, kan basıncında bir artışa yol açar. Çünkü böbrek kan akışı yetersizliğinde, renin hormonu salınır ve bu da kan basıncında bir artışa katkıda bulunur. Şiddetli hipertansiyon gelişir.
  • Meme damar genişlemesi: Hormonların etkisi altında meme ve göğüs duvarında damarlar genişleyebilirler. Yeşil renk olarak görünür hale gelebilirler.  
  • Kasıkta damar genişlemesi: Kadınlarda, kası bölgedeki damarların genişlemesi öncelikle hamilelik ile ilişkilidir. Erkeklerde kasık bölgesinin genişlemesi daha az sıklıkta görülür. Genellikle hastalık varikosel, hemoroid ve prostat hastalığı gibi bir dizi başka bozuklukla karıştırılır.
  • Peniste damar genişlemesi: Erektil disfonksiyonla (sertleşme güçlüğü) kendini gösterir.
  • Yumurtalıkta damar genişlemesi: Venöz damarların duvarlarının gerilmesi veya genişlemesi, iç ve dış genital organlardaki kan akışı kötüleşmesine neden olur. Genellikle bu hastalık, doğurganlık çağındaki kadınlar ve kızlar arasında yaygındır.
  • Akciğerde damar genişlemesi: Akciğerde geçirilen enfeksiyon sonucu damarlar genişleyebilirler.
  • Gözde damar genişlemesi: Anjiyopati, göz dibi kılcal damarlarında vasküler disfonksiyona neden olan bir patolojidir. Sonuç olarak, normal oksijen akışı bozulur. Hastalık yaygın veya kısmi görme kaybına yol açabilir. Genellikle kronik hastalıkların bir sonucu olarak 30 yaşın üzerindeki kişilerde gelişir.
  • Kulak damar genişlemesi: Kulak damar genişlemesi sıklıkla kulağın iltihaplı hastalıklarında ortaya çıkar. Baş ve boyun damarlar genişlemesi kulak damar genişlemesine neden olarak, kulağın çınlamasına sebep olur.
  • Mikotik anevrizma: Mikotik anevrizmalar herhangi bir arterde ortaya çıkabilir. Ancak bacak arter en sık acı çeker. Genellikle mantarlar, salmonella, stafilokok veya sifilis etkeni anevrizmalara neden olurlar.
  • Toplar damar genişlemesi: Varisli damarlar, venöz kapakçıkların yetersizliği ve bozulmuş kan akışıyla ilişkili yüzeysel damarların genişlemesi ile karakterizedir. İstatistiklere göre, her üç kadın ve onuncu erkeğin böyle bir teşhisi konulur. Hastalığın ortalama yaşı 30-40 yıldır.

Anevrizma Belirtileri Nedir?

Anevrizma genellikle bulgu vermez. Bu durum zamanla ilerleyerek ya damarın patlamasına bağlı olarak ya da çevre yapılara baskı sonucu belirti vermeye başlar. Damarın yerleşim yerine göre bulgular değişir. Aort bölgesindeki damarın genişlemesine bağlı patlaması genellikle ölümcül bir komplikasyondur. Anevrizma rüptürü ve gelişen komplikasyon sonrasında anevrizma ölüm oranı %50’dir. 

Aort damarının göğüs bölgesinde genişlemesine bağlı görülen bulgular:

  • Göğüs bölgesinde huzursuzluk hissi
  • Göğüs bölgesinde ağrı
  • Çene ve boyuna yayılan ağrı
  • Karın bölgesinde ağrı
  • Kalp yetmezliği
  • Solunum güçlüğü
  • Nefes darlığı
  • Öksürük
  • Geçmeyen bel ağrıları
  • Kanlı balgam
  • Yutma sırasında güçlük
  • Bacaklarda ödem gelişimi

Beyin damarlarında görülen genişlemeye bağlı bulgular:

  • Konuşma bozuklukları
  • Görme bozuklukları
  • Felç gelişimi
  • Yüz felçleri
  • Baygınlık
  • Yürüme ve denge kaybı
  • Kol ve bacaklarda uyuşukluk, karıncalanma hissi
  • Titreşim ve iki nokta ayrımı kaybı
  • His ve duyu kaybı

Abdominal aort anevrizması, insan vücudundaki en büyük damarı etkileyen bir durumdur. Belirtileri:

  • Yanıcı tipte göğüs ağrısı
  • Midede dalgalanma
  • Bel veya mide bölgede ağrı
  • Ayak soğuması

Böyle bir anevrizmanın rüptürü geliştiği zaman, akut karın ağrısı ve kusma meydana gelir. Kan çok hızlı akarsa, birkaç dakika sonra bir kişi bacaklarda hoş olmayan bir karıncalanma hisseder. Bu durumda bir komplikasyon olarak inme olabilir.

Kalbin anevrizması, kural olarak, bir kalp krizi ve diğer kalp problemlerinin sonucu oluşur. Bunun nedeni, böyle ağır bir yük yaşayan kalbin duvarının basınca dayanmamasıdır. Sonuç olarak, kalbin duvarı genişlemeye başlar. Belirtileri:

  • Halsizlik
  • Ödem
  • Nefes darlığı
  • Kalp atış hızlanması

Bacak, ayak damarların anevrizması trombozun oluşmasına neden olur. Bir kan pıhtısı, anevrizmanın duvarından ayrılabilir ve hayati organların damarların tıkayabilir: kalp, beyin, akciğerler ve böbreklere gider. Tromblar aşağıdaki belirtilere neden olur. 

  • Şiddetli ağrı
  • Bacak uyuşması,
  • Bacakların krampları
  • Cildin gölgesinde bir değişiklik, cilt mavimsi hale gelir;
  • Gangren

Böbrek damar genişleme belirtileri:

  • Yüksek tansiyon
  • Anevrizma rüptürü ile bel ağrısı genellikle böbrek hematomu (kanamanın doku içerisindeki birikimi) ile ilişkilidir.
  • İdrarda kan
  • Yüksek tansiyon nedeniyle baş ağrısı.
  • Ateş- böbrek apsesi veya hematom oluşmasını ifade eder
  • Genel halsizlik
  • Şok - kan basıncında keskin bir düşüş
  • Kronik böbrek yetmezliği

Göz damarlarının genişlemesi (anjiopati) belirtileri:

  • Görme fonksiyonunda azalma;
  • Gözlerde ışık çakmaları;
  • Düşük görüş açısı;
  • Gözde nabız hissedilmesi;
  • Konjonktiva üzerinde patlayan kılcal damarları ve sarı lekeler

Toplar damar genişlemesi belirtileri:

  • Ağrı
  • Kas krampları ve geceleri kaşıntı,
  • Yürürken ağrı
  • Bacaklarda şişme.
  • Bacaklarda dolgunluk ve ağırlık hissi.
  • Cilt rengi değişmesi. İlk olarak, cilt kurur, pigmentasyon görülür- bacakların derisi koyulaşır, kahverengimsi “lekeler” ile kaplanır. Daha sonra, çeşitli dermatit, egzama ve ülser oluşumuna kadar zayıf iyileşen yaralar şeklinde trofik bozukluklar bu semptomlara katılabilir.
  • Damarsal yıldız işaretleri (telenjiektaziler)

Varikosel damar genişlemesinde, testis ağrıları mevcuttur. Çoğu zaman, ağrı baskıcıdır, çoğu zaman hastalar bu durumu testislerde bir ağırlık olarak tanımlar. Genellikle bu belirtiler sürekli olarak mevcut değildir. Ancak fiziksel efor, cinsel ilişki, termal prosedürler veya uzun süreli hareketsiz durumdan sonra ortaya çıkar.

Varikoselde, erkekler kısırlıktan yakınırlar. Bu durumda, varikosel nadiren başka semptomlarla kendini gösterir. Bu nedenle, spermiogram indeksleri normlara uymayan tüm erkekler mutlaka bu bağlamda incelenmelidir.

Anevrizma Nedenleri Nelerdir?

Damar genişlemesinin nedeni, ya yüksek kan basıncı sonucu damarın elastik yapısını kaybetmesidir ya da zayıflayan damar duvarının yapısına bağlıdır. Erkeklerde damar genişlemesi bölgesine göre değişebilmekle birlikte kadınlara göre daha sıktır.

Damar genişlemesinin nedenleri:

  • Damar duvarının bozulması (dejenerasyonu): Göğüs bölgesinde görülen damar genişlemesinin en sık nedenidir. Damarın yapısında bulunan ve genişlemeyi engelleyen düz kas hücrelerinin kaybıdır. Yaşlanmaya bağlı olduğu öne sürülmüştür.
  • Aort ayrışması (diseksiyonu): Aort ayrışması, aortun iç duvarında yırtık oluşması sonucu damarın tabakalarını ayrışmasıdır.
  • Marfan sendromu: Marfan sendromu, baskın geçişli genetik bir hastalıktır. Damar duvarının yapısında bulunan bağ dokusunun genetik olarak hasarlı üretilmesidir. Bu hastalar uzun boyludur, bazı lens ve kalp hastalıklarının belirtilerine de sahiptirler.
  • Ehlers Danlos sendromu: Ehlers danlos sendromu da marfan gibi genetik çeşitli bir bağ doku hastalığıdır. Belirtileri marfan sendromuna benzer.
  • Doğuştan kalp anormallikleri: Doğuştan kalbin çıkış noktasındaki aort kapağında görülen anormallikler, ilerleyen dönemlerde aort genişlemesine sebebiyet verebilir. Bu kişilerde ilerleyen dönemlerde aort damarının genişlemesi normal insanlara göre 10 kat fazladır.
  • Enfeksiyon: Genellikle damarın genişlemesine neden olan canlılar bakterilerdir. Damar duvarının en içi yapısını hasarlandırırlar ve damar genişlemesine sebep olurlar. Enfeksiyonlar damar genişlemesine sebep olan nadir nedenlerdendir.
  • Yüksek tansiyon: Yüksek tansiyon, damarın zayıf olduğu yerden aşırı basınç sonucu damarı genişletir.
  • Yalancı anevrizmalar: Bir travma sonrası ya da bir cerrahi operasyon sonrası görülen bir durumdur. Çevre dokunun hafif genişleyen yapıyı sarması sonucu görülür.
  • Sigara: Sigara hem tansiyonu yükselttiği için hem de direk damar duvarında hasar oluşturarak damar genişlemesi yapar.
  • Diyabet: Diyabet birçok damarda kan basıncını yükseltir ve damar duvarını zayıflatır.
  • Alkol ve madde kullanımı: Alkol ve madde kullanımı, damar duvarının yapısını bozar ve basınca karşı damarı dayanıksız hale getirerek damar genişlemesi yapar.
  • Obezite, ateroskleroz: Obezite, sonucu damar duvarlarında yağ birikimi damarın dayanıklılığını azaltır.
  • Hareketsiz yaşam: Hareketsiz yaşam, obeziteye bağlı damar genişlemesine sebebiyet verir.

Anevrizma için Hangi Doktor ve Bölüme, Ne Zaman Gidilmeli?

Anevrizma, damarın yerleşim yerine ve belirtilerine göre gidilecek bölüm değişir. Beyin damarları anevrizmasında ise nöroloji bölümüne bir doktor olarak nöroloji uzmanına başvurulmalıdır.

Genişleme eğer göğüs bölgesindeki aort damarında ise ve bacak bölgesinde ise bölüm olarak Kalp damar bölümüne doktor başvurulmalıdır

Göz damarlarında genişleme mevcut ise göz doktoruna başvurmalıdır.

Eğer cinsel organlarda genişleme varsa, üroloji ve jinekoloji doktorları tedavi ederler.

Göğüs bölgesinde huzursuzluk hissi, göğüs bölgesinde ağrı, çene ve boyuna yayılan ağrı, karın bölgesinde ağrı, kalp yetmezliği, solunum güçlüğü, nefes darlığı, öksürük, geçmeyen bel ağrıları, kanlı balgam, yutma sırasında güçlük, bacaklarda ödem gelişimi, konuşma bozuklukları, görme bozuklukları, felç gelişimi, yüz felçleri, baygınlık, yürüme ve denge kaybı, kol ve bacaklarda uyuşukluk, karıncalanma hissi, titreşim ve iki nokta ayrımı kaybı, his ve duyu kaybı gibi belirtileriniz varsa vakit kaybetmeden bir doktora başvurunuz. 

Makaleyi faydalı buldun mu?
0
0
Makeleyi Paylaşın

Anevrizma ile İlgili Sıkça Sorulan Sorular

Damar genişlemesi tedavi edilmezse belirti vermeden ilerleyebileceği gibi damar yırtılmalarına bağlı olarak ölümcül durumlarda meydana getirebilir. Buna ek olarak beyin kanaması, iç organ kanamaları, kalp yetmezliği, solunum yetmezliği, görme ve işitme kaybı, aort ayrışması gibi durumlar da sayılabilir. Detaylı bilgi almak için doktorunuzla görüşün ve tedavi planınıza uyun.

Anevrizma genetik ve kazanılmış olarak ortaya çıkabilir. Genetik durumda ise damar duvarları ailesel olarak zayıf olabilir yada genetik bağ dokusu hastalıkları da neden olur. Mesela, Marfan hastalığı ve Ehler Danlos bağ dokusu hastalıkları kalıtsal anevrizma nedenlerine örnek olabilir.  

Anevrizma, damarlardaki incelme sonucu meydana gelen damar genişlemesidir.

makaleyi incele

Anevrizma hastalığında, hastalığın bulunduğu bölgeye göre tedavi yöntemleride değişkenlik gösterir.

makaleyi incele