evim.com

Ağız Kokusu Belirtileri

Halitosis olarak da bilinen ağız kokusu, ağız ve diş sağlığı hastalarına ve sistemik nedenlere bağlı olarak oluşan, ağız içindeki hoş olmayan kokudur.

Ağız Kokusu Nedir?

Ağız kokusu genelde lokal nedenlerden olabildiği gibi sistemik bazı nedenlere bağlı olarak da görülebilen ağız içindeki hoş olmayan kötü kokudur.

Diğer bir ismi de halitosis olarak bilinen ağız kokusu değerlendirilirken kişinin yaşı, yaşama durumu, aç ya da tok oluşu, uzun süreli açlık (diyet veya ramazanda oruç tutulması), günün erken ya da geç saatine göre değişiklik gösterir.

Bilindiği gibi sağlıklı kişilerde ağız kokusu görülmez, sabahları uyanıldığı zaman genelde nefes kötü kokar. Bunun sebebi uyku sırasında tükürük salgısının azalmasıdır. Uyku süresince ağızda bulunan besin artıklarının kokması şeklinde oluşur. günün ilerleyen saatlerinde ise bu koku kaybolur.

Erkeklerde kadınlara oranla daha sık ağız kokusu oluşur.

Ağız Kokusu Nedenleri Nelerdir?

Ağız kokusunun nedenleri, sistemik nedenlere bağlı olanlar ve diş ve ağız hastalıklarına bağlı olanlar olmak üzere ikiye ayrılır.

Sistemik nedenlere bağlı ağız kokusu nedenleri:

  • Kulak burun boğaz hastalıkları ile oluşan halitozis.
  • Rinit, nazal septal perforasyon, ozane (burun ve konkaları içeren atrofik bir hastalık), özellikle çocuklarda yabancı cisimlerin retansiyonu gibi burun ve sinüs bozuklukları, bademcik enfeksiyonları, kızıl faranjit ve özellikle zenker divertikülü gibi hastalıklarda ağız kokusu oluşur.
  • Çürümüş et kokusuna benzeyen kötü kokuşmuş nefes, akciğerin apseleşmesine ya da bronş iltihabının yayılmasıyla oluşan bronşiyektaziye işaret eder.
  • Gastrointestinal bozukluk ya da hastalıklarında nefesimizde hoş olmayan bir koku mevcuttur.
  • Duygusal yıkımlarda sindirimi etkiler ve bazen halitozis oluşabilir.
  • Ağır karaciğer yetmezliklerinde ağızda tipik bir koku vardır (karaciğer komasının erken belirtisi), Ciddi karaciğer yetmezliğinde nefes tatlımsı taze kadavra kokusuna benzemektedir.
  • Karaciğer sirozunda dekompoze (daha küçük parçalara ayrılmış) kan kokusu vardır.
  • Kronik böbrek yetmezliğinde bazen sistitte (idrar torbası iltihabı) , üremide (kanda üre birikmesi) nefes amonyak kokar, Islatılmış kırmızı turnusol kağıdı ekspirium havası ile mavileşir. Çünkü soluk alkalidir. Hastada kussmaul solunum (hızlı ve derin nefes alıp verme) vardır.
  • Diyabet asidozunda ve diğer asidozlarda (açlık) hasta komada olsun olmasın nefesten aseton, meyve, tatlı kokusu alınır. Ayrıca kussmaul solununum vardır.
  • Wegener's granulomatosiste burna tıpkı yara gibi bir çürüme kokusu gelir. Açlıkta oluşan ağız kokusu (açlık asidozu) pankreatik sıvının midede bozuşmasından kaynaklanır. Bu kokunun giderilmesi sudur. Hatta diş firçalamasıyla bile ortadan kaldırılabilir.
  • Tatlı bir asit kokusu, akut romatizmal ateşi çağrıştırır. Kızıl, kızamık, çiçek, tifo, difteri gibi hastalıklarda ağız kokusu vardır.
  • Skorbüt, lösemi ve diğer kan hastalıklarında ağızda kötü koku vardır.
  • Eosinofilik granuloma, Letter-Siwe hastalığı, Hand-SchullerChristian hastalığında ağızda kötü kokulu nefes olabilir.
  • Çesitli gıdaların alınması sonucu tipik ağız kokusu oluşabilir.
  • Bir vejetaryen, çok fazla et yiyen bir kişiden daha az halitozise sahiptir. Çünkü sebzelerde protein maddelerin yıkım ürünleri çok azdır.
  • Alkol ve sigara kullananlarda ağız kokusu olabilir.
  • Alınan ilaç ve kimyasal bileşikler de ağız kokusu yapabilir.
  • İlaçların sistemik etkisine bağlı olarak da ağız kokusu oluşabilir. Bazı antineoplastik ajanlar, antihistaminler, amphetaminler, trankilizanlar, diüretikler, fenotiaminler, atropin benzeri ilaçlar tükürük salınışını azaltarak ağız kuruluğuna sebep olurlar. Böylece ağız kokusu oluşur.
  • Yaşlanma, tükürük bezi aplazisi (hücrenin yok olması), 800 raddan fazla radyasyon tedavisi, kadında menopoz, yüksek ateş, dehidratasyonlu sistemik ve metabolik rahatsızlıklar, aşırı baharat kullanımı ağız kuruluğuna neden olur ve bu yüzden de halitozis oluşur.
  • Sjögren's sendromu bozuk pis kokulu nefes sebebi olabilir.
  • Bazen psikolojik olarak da hasta ağzının kötü koktuğunu ifade edebilir. Psikiyatrik durumlarda “kötü koku" hasta tarafından alınır, ancak gözlemci bunu duymaz. Psikiyatrik durumu olan hastalar aynı zamanda dış kaynaklardan ileri gelen kokular da duyabilirler.
  • Eksternal olfaktor (dış koku) halüsinasyonların nedenleri arasında şizofreni ve temporal lob epilepsisi de yer alır. Buna karşılık kendilerinden kaynaklanan kokular duyan psikiyatrik hastaların halüsinasyonları vardır. Sık bir neden de vücut görünümü ile aşırı ilgilenme ile karakterize bir tür hipokondriyak psikoz olan olfaktör yansıma sendromudur. (OSS)
  • OSS’li (olfaktör yansıma sendromu) hastalar duygusal, güvensiz, hafif paranoid, kompulsif ve depresiftirler. Takıntıları o derecededir ki, diğer insanların kokularını hissedeceklerini düşünür ve kendilerini soyutlarlar. Hastalara güven verilmesi yeterli değildir. Hastalar kötü kokudan o kadar emindirler ki, sıklıkla başka doktora başvururlar.

Ağız ve diş sağlığı hastalıklarına bağlı olan ağız kokusu nedenleri:

  • Diş çürükleri
  • Pulpa gangrenleri
  • Periodontal (diş eti) hastalıkları
  • Tartar ve bozuk ağız hijyeni
  • Kötü ve hatalı yapılmış dolgu,kron ,köprü ve protezler
  • Çeşitli patolojilerin ağız için açılan fistülleri(uzantıları)
  • Ağız ve diş etlerinin çeşitli hastalıkları (Stomatitis ve Nekrotizan Ülseratif Gingivitis)
  • Cerrahi operasyon ve özellikle diş çekiminden sonra ağızda biriken kanın ayrışması sonucu kötü bir koku oluşur.

Ağız Kokusu için hangi doktor ve hangi bölüme, ne zaman gidilmeli?

Ağız ile ilgili ağız kokusu da dahil herhangi bir rahatsızlık durumunda başvurulması gereken ilk bölüm Oral Diagnoz ve Radyoloji veya Oral Patoloji‘dir.

Kokunun nedenine bağlı olarak (sistemik veya lokal nedenler) bu bölümdeki hekimin yardımıyla hasta ilgili bölüme yönlendirilir.

Örneğin;

Hastada ağızda rahatsız edici düzeyde bir aseton kokusu mevcutsa, yüksek ihtimalle Diyabet (şeker hastalığı) belirtisi olup hasta iç hastalıkları (dahiliye) bölümünde bir hekime yönlendirilmelidir.

Hasta özellikle sabah uyandığı saatlerde hoş olmayan bir ağız kokusuyla karşılaşıyorsa ve bu koku gün içinde geçmiyorsa yüksek ihtimalle kişinin oral hijyen seviyesi düşüktür, ağzında tedavi gerektiren yaygın çürükler ve diş taşları bulunmaktadır. Bu şikayetle gelen hastalar ilk muayene sonrasında öncelikle Periodontoloji bölümünde detertraj-polisaj (diş taşı temizliği) yaptırıp oral hijyen eğitimi verilir ve ardından çürük dişlerin tedavisi için  Restoratif Diş Tedavisi bölümüne yönlendirilir.

Makaleyi faydalı buldun mu?
0
0
Makeleyi Paylaşın

Ağız kokusu ile İlgili Sıkça Sorulan Sorular

Ağız kokusu temelde tek bir sebebe bağlı değildir. Eğer sebebi dişten kaynaklı ise düzgün fırçalamama, kötü oral hijyen ağız kokusuna sebep olur. Fakat sistemik bir rahatsızlığınız varsa bu da ağız kokusu yapabilir.

Diş eti kanaması temelde diş eti iltihabı ya da diş taşlanmasının bir belirtisidir. İntraoral sistemde enfeksiyon bulunması, sistemin yani ağız içinin kötü kokması için en temel sebeplerden biridir.

İster sabit olsun ister hareketli, yapılan her türlü protezde hasta oral hijyenine çok dikkat etmelidir. Kaplamaların altında biriken besin artıkları zamanla çürümeye başlayıp ağız kokusuna neden olur.

Ağız içi ya da ağız içine yakın her türlü sistemde bulunan iltihaplanma ağızda kötü bir kokuya sebep olur. Boğaz enfeksiyonu da buna dahildir. Enfeksiyon ağız içi için ciddi bir koku sebebidir. Gargara kullanımıyla bunun önüne geçilebilir.

Diş teli tek başına bir ağız kokusu sebebi değildir. Fakat diş tellerinin arasında biriken gıda artıkları iyi bir fırçalamayla temizlenmediği zaman çürüyerek kokmaya sebep olur. Ayrıca tel kullanırken içilen asitli gıdalar da koku yapabilir. Diş tellerinin arasını temizlemek için özel fırça kullanmak gerekir.